Eén van mijn beste vriendinnen studeert af. Het is een zeer bijzonder moment, want vanaf dan is ze officieel Actrice. Het is een beroep dat op de een of andere manier beter past tussen de woordjes ‘ik wil later…worden’, dan dat je echt kan zeggen dat je het bent. Ik ben actrice. Het klinkt prachtig. Als ik op dinsdagavond in Arnhem op de afstudeerlocatie arriveer, zijn de emoties al voelbaar. Mijn vriendin heeft een indrukwekkende jurk aangetrokken en alle vijf studenten die vandaag hun diploma ontvangen, komen enigszins verward en hysterisch over. Wellicht komt dat doordat zij al dagen en nachten onderweg zijn met de eerstejaars studenten die ieder jaar de opdracht krijgen om onvergetelijke afscheidsactiviteiten te organiseren voor de ‘laatstejaars.’ Niemand heeft geslapen, ze hebben hoogstwaarschijnlijk al een drankje op en zijn bloednerveus. Na een uur wachten, mogen de ‘lieve familie, vrienden, medestudenten en kennissen’ mee naar een versierde zaal waar we allemaal een nepsnorretje opgeplakt krijgen. De vierdejaars studenten komen binnen en gillen van enthousiasme. Er worden handkusjes in het publiek geblazen en een van de vijf studenten begint alvast te huilen. Op dat moment denk ik terug aan mijn eigen afstudeerceremonie in Maastricht. In de Turnzaal op de Grote Gracht mocht iedere student wegens brandveiligheid (of misschien was het ruimtegebrek) maar twee mensen meenemen naar deze bijzondere dag. Ik vond het op zijn minst ‘lastig’ om te kiezen tussen mijn vader, moeder, vriend, beste vriendinnen en zussen (waarvan er eentje speciaal vanuit Frankrijk was gekomen) en ik moet dan ook toegeven dat ik me misschien niet helemaal aan deze regel gehouden heb toen bleek dat er geen controle was. Ik keek toevallig nét even de andere kant op toen er een groepje vriendinnen schijnheilig achter in de zaal plaatsnam en heb het zachte gejoel dat vanaf die rij klonk op het moment dat ik mijn diploma ondertekenende, overtuigend genegeerd. Het afstudeerpraatje dat voorgelezen werd, was persoonlijker dan ik verwacht had. Er kwamen enkele citaten van mijn stagebegeleider voorbij, er werd een anekdote aangehaald over de excursie en ik kreeg een paar hartverwarmende woorden toegestopt aan het einde van de speech. Ik was blij. Maar terwijl ik daar in Arnhem met mijn nepsnorretje in het publiek zat, verdween het vijf minuten durende toespraakje uit Maastricht toch een beetje in het niets. Iedere afstudeerstudent kreeg in Arnhem een voordracht van de docent die zich het meest persoonlijk betrokken voelde bij de student. Op het moment dat de naam van die docent bekend gemaakt werd, klonk er een vertederd ‘ooo’ door het publiek en greep de afstudeerkandidaat dramatisch naar zijn of haar hart. De toespraakjes bleken theatrale monologen met lange stiltes en veelbetekende blikken. Alle studenten huilden, ik pinkte regelmatig een traantje weg bij de persoonlijke toespraakjes voor mensen die ik nog nooit had gezien en kreeg bijna een sekte-achtig gevoel. Hier wil je bijhoren! En toen was het zover: vijf kersverse acteurs waren afgestudeerd. Er werd gegild, gehuild, geschaterd en heel veel geaaid. Ze aaiden liefkozend elkaars armpjes en wangetjes en haartjes en keken elkaar vol bewondering aan. Ik probeerde me voor te stellen hoe het geweest zou zijn als mijn scriptiebegeleider mijn hand vastgehouden had, hoofdschuddend ‘Pieternelletje, Pieternelletje, Pieternelletje’ had gezegd en vervolgens de ogen naar Den Hemel had gericht om uit te roepen ‘Wat moet de Universiteit Maastricht beginnen zonder Pieternelletje?’ Daarna had hij mij, volgens Arnhemse tradities, intens moeten omhelzen en moeten gillen dat ik zó bijzonder was…maar ik vrees dat er dan een aanklacht tegen hem was ingediend. Want zoveel expressie, drama en emotie? Nee, daar moet je toch acteur voor zijn.