Gisteren waren er gemeenteraadsverkiezingen. De Jonge Democraten verspreidden de leus: ‘Stem! Jij bent ook Sjeng’ om studenten naar de stembus te bewegen. Nogal een bewering in een stad wiens bevolking uiteenvalt in ‘Sjengen’ en ‘studenten’. Is de student wel Sjeng? Dit wordt vaak ontkend.
Beiden staan ingeschreven bij de gemeente, waarmee het Maastrichtenaarschap toegankelijk is. Verkas. Inschrijven. Klaar. Maar hoe zit het met de geboren Sjeng, inmiddels gevestigd in Australië? Er is onderscheid tussen ‘juridisch’ en ‘emotioneel’ Maastrichtenaarschap’. Het emotionele hangt samen met sociale regels en gevoelens. Men ervaart grote verschillen tussen Sjengen en studenten. Zijn die wel zo groot en wat is hun fundering? Bestaan er overeenkomsten?
Niet-chauvinistische Sjengen zijn zeldzaam. Ook studenten houden van Maastricht. Dit is een overeenkomst, maar hier schuilt een verschil. Praat als student geen Mestreechs tussen Sjengen. We geven verschillende uitingen aan een gemeenschappelijke grondslag: stadsliefde. Het erkennen van hiervan versterkt de ‘bridging’ tùssen groepen, naast de huidige ‘bonding’ bìnnen groepen.
Maar de Limburger voelt zich bespot door de Hollanders. Dit veroorzaakt benadrukking van de eigen identiteit als een exclusief territorium, sterk afgezet tegen ‘de ander’. Studenten daarnaast zoeken naar een plek in hun nieuwe stad en vormen een studentengemeenschap, waarvan studentenverenigingen onderdeel uitmaken.
Sjengen vormen evenwel een ‘studentenvereniging’. Beide verenigingen koesteren een gemeenschap met tradities en een mate van beslotenheid. Bij ‘SV Mestreech’ is de toetredingseis: erfelijk emotioneel Maastrichtenaarschap. Bij de studentenvereniging luidt die vaak: ontgroend worden. Naast de grondslagen zijn ook de uitingen vergelijkbaar. Het Leedjeskonkoers is een cantus. Tijdens carnaval ontwaakt in Sjengen een student.
Waar eindigt die erfelijkheidseis van emotioneel Maastrichtenaarschap? Voor de christenen hier de Adam en Eva-theorie: we zijn òf allemaal Maastrichtenaar, òf allemaal niet. Onwerkbaar! Wat we wel weten is dat studenten integraal onderdeel van Maastricht zijn. De student telt als waardevolle Sjeng mee in de Maastrichtse politiek.