Back to list All Articles Archives Search RSS Terug naar lijst Alle artikelen Archieven Zoek RSS

“De gemeente stopt studenten het liefst onder de grond”

“De gemeente stopt studenten het liefst onder de grond”

Photographer:Fotograaf: Foto: Joey Roberts

Lagerhuisdebat Observant over student en stad

Auto’s met Duits nummerbord die parkeerplaatsen langdurig bezetten? Vuilniszakken die dagen te vroeg buiten staan, dronkenschap, wildparkeren van fietsen? De aloude thema’s waren afgelopen maandag geen discussiepunt tijdens het Lagerhuisdebat over student en stad dat Observant in een goed gevuld Kumulustheater organiseerde. Het ging veel meer over honkbalknuppels die nu in de kast blijven, popmuzikanten en studenten die nooit in de huiskamer van Maastricht – het Vrijthof –  een feestje mogen bouwen, het gebrek aan Nederlandse talencursussen, het verouderde studentenbeleid van de gemeente, maar ook de enorme vooruitgang die de afgelopen dertig jaar is geboekt in de verhouding tussen student en stad.  

'Ik schaam me om Maastrichtenaar te zijn.” Wim Smeets, directeur van poppodium de Muziekgieterij, windt er geen doekjes om in de eerste helft van het debat. “Als je jongeren in Tilburg vraagt waar ze trots op zijn in hun stad, noemen ze meteen poppodium 013. In Maastricht vallen ze stil. Er is hier gewoon weinig te doen en geen goede infrastructuur. De meeste studentenverenigingen zitten buiten het centrum. Het liefst zou de gemeente ze allemaal onder de grond willen stoppen, zoals Tragos in Fort Willem I. Ook wij liggen in een buitenwijk (oude L1-gebouw bij Tongerseweg, red.). In Groningen spelen popbands op de Grote Markt, iets wat op het Vrijthof niet snel zal gebeuren.”  

“Waarom wil jij op het Vrijthof? Jij zit daar toch goed?”, vraagt Wim Ortjens van Regiobranding Zuid-Limburg.

Smeets: “Het is net als vroeger. Als ik een feestje gaf, moest dat altijd in de garage, het mocht niet in de woonkamer.”

 

Oude studentennota

Studenten krijgen te weinig aandacht, meent Smeets. En hij is niet de enige die dat vindt deze avond. Ook Léon Lodewick van de zangvereniging Mastreechter Staar noemt de stad te weinig uitnodigend. “Is er veel te doen, dan neemt de kans toe dat studenten integreren”, meent Giel Dijk, baas van het paardensportevenement Jumping Indoor.

Als het Preuvenemint, het jaarlijkse eetfestijn op het Vrijthof, ter sprake komt, krijgt de organisatie de wind van voren. Ortjens noemt het een “monocultuur”, een feest voor “oude mannen van mijn leeftijd” met “zaaddodende muziek”.

“Ik heb geen idee wat het Preuvenemint is”, voegt Heiner Salomon, Duitser en oud-voorzitter van studentenpartij Novum, treffend toe.

Veelzeggend is dat de laatste studentennota uit mei 2000 stamt en al bijna twaalf jaar ligt te verstoffen in een of andere ambtelijke bureaula. Gespreksleider Marcel Schrijnemaekers stapt naar onderwijswethouder Mieke Damsma (D66). Hoe zit dat? De knelpunten van toen – sportbeleid, leefklimaat in de stad, banen voor de afgestudeerde, student moet niet als gast maar als inwoner beschouwd worden, website, Nederlandse en Engelstalige voorlichting – bestaan nu nog. Damsma: “We moeten geen beleid maken, we hebben actie nodig.”

André Postema, vice-voorzitter van het college van bestuur, houdt ook van actie, maar vindt het belangrijk om op een rijtje te zetten wat er nog moet gebeuren. “De UM is de afgelopen tien jaar enorm gegroeid, de internationalisering is toegenomen. Ik ben heel positief, maar er is een flinke agenda met punten waarop we verbeteringen willen: denk aan het sportbeleid, de poppodia. Maar ook een button voor onze internationale studenten op de gemeentelijke website, zodat zij in het Engels kunnen zien wat Maastricht hen te bieden heeft.” Na de pauze is Joshua de Kroes, oud-voorzitter van Tragos en oud-universiteitsraadslid namens Dope, zichtbaar geërgerd. “De gemeente laat een nota elf jaar liggen? Als we problemen aankaarten, moet daar toch iets mee gebeuren?” Heiner Salomon wijst op het verdampen van de Maastrichtse Studentenraad, het overlegorgaan tussen de gemeente en studenten. “Er is geen mogelijkheid tot overleg. In al die tijd dat ik bij Novum zit, is de gemeente nooit komen praten.”

 

Isoleren

De Maastrichtse ambtenaren krijgen ervan langs, maar mogen de studenten buiten schot blijven? Vinden Koko, Tragos, Saurus en Circumflex het stiekem ook niet prettig om zich terug te trekken in hun eigen sociëiteit, met hun eigen clubje? Zelfs burgemeester Onno Hoes ziet het gebeuren: “Voor je het weet, word je als eerstejaars opgeslokt door een organisatie. Het is natuurlijk goed dat de verenigingen studenten opvangen, maar vervolgens moet ík ervoor zorgen dat ze weer in contact komen met de stad en de tradities die Maastricht rijk is.”

Kevin Hol, voorzitter van studentenpartij Dope, spreekt liever van verankering. “Door lid te worden van een dispuut raak je niet geïsoleerd.” Bovendien ziet hij de voordelen: verenigingen zijn “toegankelijke gesprekspartners” met een grote achterban, ze vormen de “pijplijn” naar de stad. David Hageman en Tibor Nussy, voorzitters van respectievelijk Tragos en Circumflex, scharen zich achter Hol. Om de eensgezindheid compleet te maken, benadrukt Casper Oude Essink van roeivereniging Saurus hoezeer sport als bindmiddel fungeert, als ontmoetingsplek voor internationale en Nederlandse studenten. Wat draagt dat bij aan de binding tussen studenten en Maastrichtenaren, wil Wammes Bos, de andere gespreksleider, weten. Oude Essink heeft geen concreet antwoord.

Volgens Birgitte Hendrickx van UM-Sport zijn er al veel samenwerkingsverbanden tussen studenten- en burgersportverenigingen. “Dat was in de jaren tachtig, toen ik hier kwam studeren, wel anders. Nu zou er geen rugby meer in de stad zijn zonder de studenten; de roeiers van Saurus werken heel goed samen met de stadsclub, bij voetbal zie je dat ook. Ik ben daar trots op.”

 

Geluidsoverlast

“Studenten hebben dezelfde plichten en rechten als andere Maastrichtenaren”, roept Henk van de Voort, voorzitter van Vrienden Binnenstad Maastricht. Ze hebben geen aparte status. “Ook zij mogen geen herrie maken.”

Herrie. Daar is het woord dat opvallend weinig ter sprake komt tijdens het debat. Als stadsbewoners namelijk ergens over klagen dan is het wel de geluidsoverlast van studenten. Geen wonder dat de buurt rond de Professor Pieter Willemstraat, achter het Centraal Station, in eerste instantie niet juichte om de bouw van 83 studentenkamers in het voormalige Stercollege. Maurice Evers, hoofd van het Kamerburo en het Guesthouse: “We hebben de omwonenden goed voorgelicht, nog voordat de vergunningen bij de gemeente lagen. In overleg is zelfs besloten om een kleine speeltuin op het terrein te bouwen.” De voormalige school gaat onderdak bieden aan buitenlandse studenten die voor langere tijd in Maastricht verblijven.

Burgemeester Hoes opperde onlangs in Dagblad De Limburger een limiet aan het aantal studentenwoningen per wijk. Maar een quotum, zoals in Groningen – niet meer dan 15 procent studentenhuizen in een straat –, lijkt Evers geen goed idee. “Het is niet bewezen dat meer studenten in een straat voor meer overlast zorgen.” Van de Voort betoogt dat de gemeente wel mag ingrijpen rond het Orléansplein waar volgens hem “het maximum is bereikt”.

“Ik woon daar”, zegt Smeets van de Muziekgieterij. “Ach, als studenten ’s ochtends onder mijn raam staan te schreeuwen, draai ik me nog eens om.” Smeets denkt vervolgens aan al het geld dat de stad die nacht heeft verdiend aan de jeugd.

 

Die vaan us

Actie, de handen ineenslaan. Deze avond passeren er heel wat ideeën en initiatieven om stad en student met elkaar te verbinden. Soms prachtige vondsten die een stille dood zijn gestorven: de vrijwilligersmarkt van Tafelstraat 13 en de Maastrichtse Studentenraad. Soms mooie dromen: de Timmerfabriek als centrum voor studentencultuur. Soms projecten die nog in de kinderschoenen staan, zoals ‘Studenten en Stadsgenoten’ om samenwerking te bevorderen. Na het debat stuurde PvdA’er Antoine van Lune een persbericht de wereld in waarin hij opriep tot een raadsconferentie. Gemeentebestuur, universiteit, studenten en buurten zouden samen met elkaar nieuw studentenbeleid moeten gaan maken.

Een geslaagd voorbeeld van samenwerking is de Inkom. Op dinsdag delen de buurtplatforms vlaai uit op de markt, om de nieuwe studenten welkom te heten. Ook de proef met studentenagent Paul Vermin, die ongeveer een jaar geleden werd aangesteld als aanspreekpunt voor studenten (en buurtbewoners met klachten over studenten), heeft zijn vruchten afgeworpen. Vermin: “Het mooie is dat we als politie niet meer over, maar met de studenten praten. Dat komt de situatie ten goede. Acht jaar geleden kwam ik in een buurt die klaarstond om studenten met honkbalknuppels te lijf te gaan. Laatst kwam ik een buurt waar problemen met studenten waren; toen hoorde ik de buurt zeggen: ‘Dat zien die vaan us’.”

Burgemeester Hoes benadrukt dat studenten zélf iets moeten doen. “Deponeer niet alles bij de gemeente, want dan is de kans groot dat het in een ambtelijke koker belandt.” Hij droomt van een mix van traditie en vernieuwing, zoals vorig jaar met de Heiligdomsvaart, een religieus evenement dat één keer in de zeven jaar plaatsvindt. Hun samenwerking met Fashionclash, een platform voor jonge getalenteerde designers, ziet hij als geslaagd voorbeeld. “Dat is Maastricht anno nu.”

 

Nederlands leren

“Wij hebben laatst prins carnaval uitgenodigd op onze sociëteit, het leidde tot een enorme toeloop van studenten”, vertelt Joshua de Kroes, oud-voorzitter van Tragos en oud-universiteitsraadslid namens Dope. “Belangrijk is dat beide groepen met elkaar in contact komen.” Han Hoogma van carnavalsvereniging de Tempeleers is het met hem eens. “We kennen het spel rond de hospita Vrow Wielemösj, ons doel is om een feest voor iedereen te organiseren.” De universiteit lijkt dat doel niet te delen, constateert gespreksleider Wammes Bos, want zij organiseerde notabene op aswoensdag herkansingen. Postema: “Ja helaas, dat is een schande. Excuses. In 2010 hadden we al tentamens die vlak voor kerst plaatsvonden, ook niet goed.”

In contact komen met elkaar, zelfs lid worden van een buurtplatform, ja dat wil Heiner Salomon ook wel. Maar hoe moet dat als je geen Nederlands spreekt, vraagt hij zich af. “De Universiteit Maastricht moet meer taalcursussen aanbieden.” Postema belooft geen verbetering. “Moet de UM haar centen stoppen in onderwijs óf in taalcursussen?” Om daarna zelf te antwoorden: cursussen aanbieden ja, maar de student zal zelf moeten bijdragen. Constanze Müller, Duitse en ook van Novum: “De bevolking zou de buitenlandse student moeten helpen om Nederlands te leren. Het werkt niet als ze meteen Engels tegen je gaan praten.”

“Het is nog nooit zo goed gegaan als nu”, stelt hoofddocent Pieter Caljé, gespecialiseerd in de geschiedenis van student en universiteit, de zaal gerust: “In de 19e eeuw stonden studenten eN stadsbewoners volledig los van elkaar, terwijl ze je tegenwoordig zelfs tegenkomt in de gemeenteraad. En tegelijk moeten we niet vergeten dat studenten een aparte groep vormen. De meesten zijn hier tijdelijk, ze bereiden zich voor op het latere leven. Daarvoor trainen ze onderling, in eigen kring. Het zal ook altijd een aparte groep blijven. Een student zal nooit een inwoner worden zoals de gewone burger zich die zou wensen, en misschien niet zou moeten wensen.”

 

 

Wendy Degens, Riki Janssen en Maurice Timmermans

Op maandag 5 maart organiseerde Observant een Lagerhuisdebat over een door burgemeester Onno Hoes - gasthoofdredacteur die week -  aangereikt thema: De Maastrichtse student moet meer betrokken worden bij de stad Maastricht. Aan de hand van een aantal stellingen – onder andere: de stad en universiteit staan al 35 jaar met de ruggen naar elkaar toe - gingen twee panels met elkaar in debat. Aan de ene kant van het podium zaten vertegenwoordigers van de stad (van de Heiligdomsvaart, studentenagent, wethouder, Tempeleers, Maastrichter Staar, JIM tot Struyskommitee), ertegenover die van de universiteit (van voorzitters studentenverenigingen en –partijen, college van bestuur, UM-Sport tot het studentenservicentrum). Wammes Bos en Marcel Schrijnemaekers leidden het debat. Onno Hoes gaf de aftrap.

Categories:Categorieën:

CommentsReacties

There are currently no comments.Er zijn geen reacties.

Post a Comment

Laat een reactie achter

Door een reactie te plaatsen gaat u akkoord met de verwerking van de ingevulde gegevens door Observant.
Voor meer informatie: Privacyverklaring
By responding, you agree to send the entered data to Observant.
For more info: Privacy statement

Name (required)

Email (required)