Back to list All Articles Archives Search RSS Terug naar lijst Alle artikelen Archieven Zoek RSS

Geplaagd door een cowboy-imago

Geplaagd door een cowboy-imago

Photographer:Fotograaf: Observant

Oratie plastisch chirurg: “Een minderheid verpest het voor de meerderheid”

Verzekeraars vergoeden sommige plastische ingrepen niet meer en bestuurders schrappen een groot aantal opleidingsplaatsen. En waarom? Omdat ze ten onrechte denken dat plastisch chirurgen zich louter bezighouden met schoonheid. Dat beweert prof. René van der Hulst vandaag in zijn oratie, getiteld Zuurvlees.

Eerst maar even over die saillante titel Zuurvlees, die in combinatie met plastische chirurgie nogal onsmakelijke associaties oproept. In werkelijkheid, legt René van der Hulst uit, werken plastisch chirurgen voortdurend met zuur vlees. “Om een gat in een been te dichten, halen we weefsel weg van een andere plek, soms uit de buik. En wat gebeurt er als je alle bloedvaten doorknipt? Het vlees verzuurt omdat de zuurstoftoevoer stopt. Volgens sommigen beschermt deze tijdelijk verzuring het weefsel tegen nog meer beschadigingen.”

Tegelijk verwijst de titel naar een typisch Limburgs streekgerecht. En laat nou vier van de acht hoogleraren plastische chirurgie in Nederland uit Limburg komen! Louter toeval, vermoedt Van der Hulst. Of zijn Limburgers deep down meer gepreoccupeerd met hun uiterlijk?

Waar of niet, het gaat hem voornamelijk om de metaforische betekenis van het streekgerecht dat zoet én zuur in zich draagt. Stukjes paarden- of rundvlees worden eerst gemarineerd in azijn en later op smaak gebracht met stroop of ontbijtkoek. Het zoet verwijst volgens Van der Hulst (Heerlen, 1966) onder meer naar de verdiensten van het vak, naar het kind dat niet langer wordt gepest met zijn flaporen, naar de vrouw die eindelijk weer de straat op durft nadat haar misvormde borsten zijn gereconstrueerd.

 

Hete adem

Dan het zuur. Plastisch chirurgen in academische ziekenhuizen voelen meer en meer de pijnlijke gevolgen van marktwerking. Het is het bekende verhaal: de overheid wil de concurrentie bevorderen tussen medische instellingen opdat de kosten dalen en de doelmatigheid toeneemt. Van alle specialismen is de plastische chirurgie daar het meest vertrouwd mee, gezien het langdurige bestaan van privéklinieken. Maar de laatste jaren trekken de chirurgen in de (academische) ziekenhuizen steevast aan het kortste eind.

“Die strijd kunnen wij niet winnen. Verzekeraars gaan liever in zee met zelfstandige klinieken, die zich meestal beperken tot één simpele ingreep, zoals borstverkleiningen. Dat doen ze efficiënt, snel en goedkoop. Zo verdwijnen de eenvoudige ingrepen meer en meer uit het repertoire van de ziekenhuizen, waardoor ze inkomsten mislopen.”

Dat betekent dat diezelfde ziekenhuizen minder geld hebben om kostbare, complexe ingrepen te doen. “Denk aan kankerpatiënten die de helft van hun gezicht zijn kwijtgeraakt nadat een tumor is weggehaald. De reconstructie is uiterst ingewikkeld, alles moet straks weer functioneren én er zo mooi mogelijk uitzien. Het zijn van die operaties die een hele dag duren en die het vak aantrekkelijk maken. Zeker voor diegenen die er bewust voor kiezen om in een academisch ziekenhuis te werken, ik bedoel, ze verdienen de helft minder dan collega’s in privéklinieken of in streekziekenhuizen. Laat ze dan in ieder geval het academische werk doen! Het is nu al moeilijker om plastisch chirurgen te behouden in academische ziekenhuizen.”

Van der Hulst werkt zelf één dag per week in streekziekenhuis VieCurie in Venlo. Niet vanwege de financiën, zegt hij, maar ten behoeve van regionale samenwerking. In Maastricht voelt hij nog niet de hete adem van het bestuur in zijn nek, maar binnen afzienbare tijd, verwacht hij, zal het ziekenhuis de druk opvoeren om zes kleine operaties te doen in plaats van één van twaalf uur. Gewoonweg omdat die kleine meer geld in de la brengen. “De overheid zou de academische centra financieel moeten compenseren of privéklinieken meer laten afdragen dan nu het geval is.”

 

Kanye West

Niet minder zuur: het cowboy-imago van plastisch chirurgen. Oftewel: snelle jongens die bakken met geld verdienen en zich louter bezighouden met cosmetische ingrepen. Net als bij allochtonen en voetbalsupporters is hier sprake van een minderheid die het verpest voor de meerderheid, zegt Van der Hulst. “Voor ons is het extra zuur omdat die minderheid niet eens bestaat uit plastisch chirurgen. Meestal zijn het artsen die zich aangetrokken voelen tot het jetset-imago. Als arts mag je namelijk alles doen, ik ben bij wijze van spreken bevoegd om bevallingen te doen als ik dat zou willen.”

Vóór de zomer zijn twee privéklinieken gesloten, in Den Haag en Weert/Breda. “In de krant staat dan dat plastische ingrepen weer tot veel ellende hebben geleid. Maar wat er niet wordt vermeld is dat de operaties in de ene kliniek zijn uitgevoerd door een gynaecoloog, en in de andere door een hartchirurg. In de Verenigde Staten, hetzelfde liedje. Daar is de moeder van rapper Kanye West overleden na een buikwandcorrectie en een borstverkleining. Wat bleek? De dienstdoende arts was geen plastisch chirurg maar had kort daarvoor een meerdaagse cursus cosmetische chirurgie gevolgd.”

Frankrijk heeft onlangs het principe dat elke arts elke medische handeling mag uitvoeren, aan banden gelegd. “Het lijkt me goed als Nederland dit ook wettelijk regelt. Je moet er toch ook niet aan denken dat een willekeurige basisarts zich op het terrein van de anesthesie begeeft.”

 

Maagverkleining

Voor alle duidelijkheid: de esthetische chirurgie is een wezenlijk onderdeel van het vak en moet heel serieus worden genomen, zegt Van der Hulst. “Maar soms lijkt het alsof wij alleen maar schoonheidsoperaties uitvoeren, terwijl die slechts 14 procent vormen van al het werk dat we doen. De esthetische chirurgie wordt uitvergroot door de media omdat beroemdheden er vaak bij betrokken zijn. Ook goed bekeken programma’s als Total Makeover geven een verkeerd beeld. De andere twee pijlers van het ambacht, de handchirurgie en de reconstructieve chirurgie, krijgen nauwelijks aandacht.”

De Nederlandse Vereniging voor Plastische Chirurgie steekt veel geld en tijd in verbetering van het imago. En dat is hard nodig, vindt Van der Hulst. “Genoeg bestuurders die denken: laten we het aantal opleidingsplekken voor plastisch chirurgen maar beperken, want die houden zich toch alleen maar bezig met schoonheid. Het gevolg is dat het aantal plaatsen vorig jaar is gedaald van twintig naar zeven. Met als gevolg dat we straks te weinig specialisten hebben.”

Ook de verzekeraars kunnen soms enige voorlichting gebruiken. “Die vergoeden sommige ingrepen niet meer omdat die louter esthetisch zouden zijn. Een vrouw heeft een maagverkleining ondergaan en is tachtig kilo kwijtgeraakt. Het is niet altijd makkelijk uit te leggen maar het gaat hier niet om een esthetische ingreep maar om medische noodzaak. Deze vrouw kon nauwelijks nog lopen.”

 

Maurice Timmermans

Categories:Categorieën:

CommentsReacties

There are currently no comments.Er zijn geen reacties.

Post a Comment

Laat een reactie achter

Door een reactie te plaatsen gaat u akkoord met de verwerking van de ingevulde gegevens door Observant.
Voor meer informatie: Privacyverklaring
By responding, you agree to send the entered data to Observant.
For more info: Privacy statement

Naam (verplicht)

E-mail (verplicht)