Back to list All Articles Archives Search RSS Terug naar lijst Alle artikelen Archieven Zoek RSS

“Soms vraagt Renate zich af of ik niet overspannen word van al dat werk”

“Soms vraagt Renate zich af of ik niet overspannen word van al dat werk”

Photographer:Fotograaf: Loraine Bodewes

zing, vecht, huil, bid, lach, werk en bewonder

Wim Vluggen (Gulpen, 1959)/ dirigent van het universiteitskoor sinds 1995 (tijdens de Dies is hij benoemd tot precentor van de UM), docent aan het Conservatorium Maastricht/ getrouwd met Renate/ woont in Eys

 

Als ik in de spiegel kijk, zie ik: Potverdorie, wat een confronterende eerste vraag [veegt met zijn hand over zijn hoofd en glimlacht]. Als dirigent heb je aardig wat bekijks, maar daar ben ik niet bewust mee bezig. Je moet geen rol spelen, dat hebben je zangers en instrumentalisten snel door. Ik geef les aan conservatoriumstudenten en doordring hen van het feit dat zij de initiator en inspirator zijn van de groep. De energie die je als dirigent erin stopt, krijg je terug. En het maakt niet uit of je voor een bejaarden- of kinderkoor of een klas middelbare scholieren staat. Je moet ze allemaal enthousiasmeren. Misschien is de passie aangeboren. Mijn opa was dirigent van de harmonie en fanfare. Helaas heb ik hem niet meer gekend. Mijn vader was blazer, op de bastuba. Mijn moeder heeft altijd gezongen.
Wonen in het Heuvelland is… weg van de hectiek van de stad. Ik heb na mijn afstuderen negen jaar in Den Haag gewoond en gewerkt. Er waren in Limburg geen geschikte banen te krijgen. Via een advertentie in de krant heb ik gesolliciteerd op een vacature in het voortgezet onderwijs in Den Haag. Ik wilde per se werken. Ach, ik was 22 jaar en op die leeftijd vond ik zo’n verhuizing prima. Eenmaal terug in Limburg kreeg ik een baan bij het conservatorium in Maastricht, een middelbare school in Heerlen én werd ik dirigent van een koor in Noorbeek. Ik wilde ergens op het snijpunt gaan wonen, Eys was een praktische keuze.
Mijn eerste deuntje speelde ik op een… trompet. Als zesjarige ging ik bij de harmonie van Gulpen, net als mijn vader, broer en zus. Het schijnt dat ik de kerststalfiguren op een rij zette, alsof het de harmonie was. Voor mij stond het vast: na de middelbare school wilde ik naar het conservatorium. Ik deed toelatingsexamen voor de opleiding schoolmuziek, dat vond ik veel interessanter dan trompet. Ik geloof dat je als vereiste in drie koren moest zingen. Als ik nog een keer moest kiezen, weet ik niet of ik dezelfde weg zou bewandelen. Muziek wordt steeds minder gefinancierd, er zijn steeds minder banen, daardoor is er veel concurrentie.
Een tweede huis in: Is er niet, maar zou ik wel in Zweden willen hebben. Vorige zomer was ik er op vakantie met Renate. We maakten een foto van een prachtig huis, zetten het op Facebook met de opmerking: ‘Zo wij zitten bij de makelaar.’ Een goede grap. Het is een prachtig land. Ik heb een klik met Scandinaviërs die ik ontmoette op verschillende Europese symposia. De koorcultuur is er van heel hoog niveau, er wordt veel nieuwe muziek geschreven. Ik zou er best een tijdje aan het werk willen.
Muziekstuk waarbij steeds de tranen komen: Poeh, bij zoveel stukken… Vorige week luisterde ik in het theater van Heerlen naar een concert van het Ests Filharmonisch Kamerkoor. Zij zongen de Boetepsalmen van Alfred Schnittke. Fantastisch! Ik had kippenvel. Maar er is meer dan klassieke muziek. Beroepshalve – voor mijn lessen aan middelbare scholieren – luister ik ook popmuziek. Ik vind Pink Floyd geweldig en de Beatles hebben fantastische nummers gemaakt.
Sporten is iets voor anderen. Ik heb altijd lange afstanden gelopen. Een paar jaar geleden rende ik de halve marathon, haalde ik zo’n zestig tot zeventig kilometer per week. Nu doe ik het rustiger aan. Ik kamp met blessures aan mijn kuit.
Natuurlijk zat ik afgelopen zondag voor Maestro op de bank! Ik heb ooit een aflevering gezien, ik denk twee jaar geleden. Het is vermakelijke televisie – een cabaretier of presentator die zonder ervaring een orkest moet dirigeren – maar ik kijk altijd vanuit een professionele blik. De geheimen van een goede dirigent? Een orkest of koor werkt met papier, dood materiaal. Als dirigent ben je de mediator tussen dat dood papier en het publiek, jij bepaalt hoe het muziekstuk klinkt, jij kent alle partijen door te luisteren, door ze tig keer te oefenen, zingend of pianospelend. Je ontwikkelt een visie hoe iets moet klinken en dat moet je zonder woorden zien te vertalen. Dirigeren is pakweg 75 procent non-verbaal en 25 procent verbaal.
Grote liefde: Renate. Zij zong in het koor in Noorbeek, ik was er dirigent. Het was liefde op het eerste gezicht. Ik viel op haar openheid en spontaniteit. Ze past bij mij, ze begrijpt dat ik op de meest rare tijdstippen weg ben, dat ik veel uren maak. Soms vraagt ze zich af hoe ik het volhoud, of ik niet overspannen word van al dat werk – ik vind alles leuk, kan moeilijk nee zeggen –, maar ik kan het aan, blijkbaar ben ik heel veerkrachtig. We hebben geen kinderen, helaas, de wens is er wel altijd geweest.
Het grootste verschil tussen het universiteitskoor van 1995 en dat van 2016: Het is nu veel internationaler en flexibeler. Ik spreek Engels, niet meer Nederlands zoals in 1995. Studenten komen en gaan. Ze blijven niet meer drie tot vijf jaar lid, ze gaan op stage, voor een semester naar het buitenland of voor een master naar een andere stad. Het is meer een duiventil geworden, een kweektuin. Mensen vragen me weleens hoe ik het volhoud, maar dit is wat ik wil: iedere keer weer een nieuwe groep boetseren.
De carnaval komt eraan, ik duik onder. Nee hoor. Bij ons voor de deur komt ieder jaar de optocht langs, we gaan kijken, doen mee met alle gekkigheid en spreken af een pilsje te gaan drinken in het café. Maar eenmaal zittend op de bank stellen we het plan uit. ‘Jij zin?’ ‘Straks’. Van uitstel komt afstel.  

Het universiteitskoor geeft een winterconcert met muziek van Edvard Grieg, Karl Jenkins, Morten Lauridsen en een performance van Vic Nees’ Magnificat. Fenna Ograjensek zingt solo. 30 januari om 20 uur in Sint Janskerk, 31 januari om 16 uur in Sint Agathakerk in Eys. €7 studenten/ €10, online te koop via www.umchoir.com/events

Tags:

CommentsReacties

2016-01-28: Christel Provaas
Goed, beknopt, openhartig, inzichtelijk interview. Mooi omschreven, de rol van mediator tussen papieren muziek en doorvoelde muziek. Dáár zit de meerwaarde!

Post a Comment

Laat een reactie achter

Door een reactie te plaatsen gaat u akkoord met de verwerking van de ingevulde gegevens door Observant.
Voor meer informatie: Privacyverklaring
By responding, you agree to send the entered data to Observant.
For more info: Privacy statement

Naam (verplicht)

E-mail (verplicht)