Back to list All Articles Archives Search RSS Terug naar lijst Alle artikelen Archieven Zoek RSS

Met orks en zombies statistiek-horde nemen

Met orks en zombies statistiek-horde nemen

Photographer:Fotograaf: Chelsy Penders

Interview: cultuurwetenschapper Vince Penders schrijft statistiekhandboek

Statistiek. Alleen het woord is genoeg om bij menig student en alumnus herinneringen aan diepgewortelde trauma’s op te roepen. Theoretische uitleg die vaak te snel gaat, software die haast buitenaards lijkt, en intimiderende wiskundige formules. Voor UM-alumnus, docent en schrijver Vince Penders (26) viel het allemaal best mee. Sterker nog: hij schreef zijn eigen statistieklesboek.

Als student mediacultuur kreeg hij pas iets te maken met statistiek tijdens een minor psychologie. Daar ontdekte hij zijn talent voor het behapbaar maken van statistische materie. “De statistiekmodule ging me redelijk af, maar bood te weinig overzicht en structuur; sommige lezingen bestonden uit maar liefst 70 slides en de voorbeelden waren nogal kleurloos (Zie kader voor de reactie van statistici Faculteit Psychologie en Neurowetenschappen). Ik heb uiteindelijk zelf samenvattingen gemaakt en die met medestudenten gedeeld. Uiteindelijk liep zo’n 90 procent met mijn werk rond. Ik kreeg er heel positieve reacties op. Sommigen merkten zelfs op dat ik er geld voor zou kunnen vragen.”

Zo gezegd zo gedaan. In juni verscheen zijn statistieklesboek Piraten, perziken en p-waarden, waarvan een Engelse vertaling eind vorige maand het levenslicht zag. “Ik wil met dit boek graag een brug slaan tussen de statistiekboeken die zó gedetailleerd zijn dat ze geen overzicht meer bieden, en de werken die voor de toegankelijkheid zo gesimplificeerd zijn dat ze een heleboel belangrijke zaken overslaan. Vaak zijn de voorbeelden nogal droog en theoretisch. Als X zus is, en Y zo… verschrikkelijk. Bij mijn boek is de student het uitgangspunt. Ik heb gemerkt dat zij dingen meestal echt willen begrijpen, niet alleen maar aannemen. Met wat humor maak je het bovendien makkelijker voor de student om de stof te onthouden én verlaag je de drempel.”

Zo figureren onder meer orks, zombies, piraten en cupcakes in de voorbeelden van Penders. Een daarvan: de Duistere Heer wil zijn orks meer groente laten eten in plaats van rauw vlees en beschimmeld brood om ze weerbaarder te maken. Hij test twee bataljons die in verschillende mate geïnstrueerd worden. Na drie maanden wil de Duistere Heer meten wat het verband is tussen de hoeveelheid groenten die de orks zijn gaan eten, de manier van instructie en de resulterende gehoorzaamheid van de orks, die wel eens recalcitrant worden als ze weinig zelf mogen uitzoeken. De uiteindelijke vraag: welke statistische methode moet de Duistere Heer gebruiken, en wat zijn de eventuele valkuilen? “Ik parodieer vaak bekende bestaande onderzoeken. Het ‘orkvoorbeeld’ is gebaseerd op een studie over gezonde voedingsgewoontes. Alle data die ik gebruik zijn sowieso gefingeerd.” Lachend: “Diederik Stapel (voormalig sociaalpsycholoog en fraudeur die zijn eigen data fabriceerde, red.) zou er nog een puntje aan kunnen zuigen.”

In het voorjaar van 2015 begon Penders aan het handboek. Op basis van dat boek geeft hij sinds januari statistiekbijles aan studenten in Maastricht. “Er zijn periodes geweest waarin ik zestig cursisten had. Het is nu even rustig, maar binnenkort loopt een groot aantal eerstejaars vast en worden het er weer meer. Mijn studenten zijn mijn belangrijkste proeflezers. Ik kan mijn voorbeelden op hen uittesten, en ze hebben me al op een paar kleine foutjes geattendeerd. Die wil ik verbeteren in een volgende editie, maar eerst moeten er nog ongeveer 700 stuks worden verkocht voor het zover is.”

Daarvoor moet hij de komende tijd de boer op. Op 20 oktober, een week voor de tentamens, geeft hij op eigen initiatief een statistieklezing in de Pathé-bioscoop in Maastricht. Wat het promoten van zijn boek betreft, is er ook hulp van een aantal lezers en studenten. Momenteel staat Piraten, perziken en p-waarden bovenaan bij Bol.com als best gerecenseerde statistiekboek. “Een aanrader voor een ieder die geïnteresseerd is in statistiek en statistiek op een wat luchtigere manier wil ervaren”, schrijft een dankbare lezer. Onder meer de overzichtelijkheid, de toepasbaarheid, helderheid, en de rijke illustraties van de hand van zus Chelsy Penders oogsten waardering.

Of hij na het perfectioneren van zijn statistiekboek nóg een lesboek gaat schrijven is onzeker: “Statistiek wordt erg moeilijk gevonden en is heel goed vertaalbaar in voorbeelden. Dat maakt het voor mij een dankbaar onderwerp. Ik weet eerlijk gezegd ook niet hoe bevattelijk andere vakgebieden zijn voor mijn aanpak. Bovendien vond ik het schrijven van een lesboek heel belastend. Misschien dat er nog een paar losse uitbreidingen komen.”

Het liefst keert hij terug naar zijn favoriete vorm: het roman schrijven. In 2015 bracht hij zijn fantasy/sciencefiction-roman Zwaluwhart uit. Een pil van 576 pagina’s die de lezer meeneemt naar een volledig uitgedacht universum. “Dat ik vorig jaar geen tijd had voor mijn romans, vond ik verschrikkelijk. De roman - het grote verhaal – is voor mij eigenlijk de puurste vorm van schrijven. Alle verhaallijnen moeten naadloos in elkaar overlopen en elk woordje is van belang.” Over de inhoud van zijn aankomende roman wil Penders nog niet veel prijsgeven: “Het wordt een absurdistisch verhaal met een behoorlijke psychologische en politiek-filosofische lading, en in elk geval een stuk kleinschaliger dan Zwaluwhart: qua hoeveelheid pagina’s en qua setting van het verhaal, namelijk een dorpje. De ruwe versie ligt inmiddels klaar maar wanneer de roman uitkomt, hangt af van de drukte dit najaar.”

 

 

Reactie statistici FPN

De statistici van de faculteit psychologie en neurowetenschappen reageren ronduit verbaasd op de kritiek. Niet alleen was Vince Penders een tijdje tutor bij de vakgroep Methodologie & Statistiek en gebruikte hij hun cursusmateriaal bij het schrijven van zijn boek. Bovendien grossieren de statistici van de FPN al jaren in onderwijsprijzen (Nick Broers twee keer, Jan Schepers en Gerard van Breukelen ieder een keer); reden voor Observant om in juni 2013 een groot artikel aan ze te wijden onder de titel Stand-up comedy in het statistiekonderwijs – waarom houden Maastrichtse studenten van hun statistiekdocenten? Ook worden ze dit jaar -2016 -  in de wekelijkse rubriek Net zo oud als de UM door oud-studenten meer dan eens als ‘favoriete docent’ genoemd.

Vince Penders geeft een Engelstalige lezing bij Pathé (Sphinxcour 1, Maastricht) op 20 oktober om 10.00 uur ‘s morgens. De lezing is gratis toegankelijk.

Piraten, perziken en p-waarden is online verkrijgbaar voor €44,50.

Categories:Categorieën:

CommentsReacties

There are currently no comments.Er zijn geen reacties.

Post a Comment

Laat een reactie achter

Door een reactie te plaatsen gaat u akkoord met de verwerking van de ingevulde gegevens door Observant.
Voor meer informatie: Privacyverklaring
By responding, you agree to send the entered data to Observant.
For more info: Privacy statement

Naam (verplicht)

E-mail (verplicht)