Back to list All Articles Archives Search RSS Terug naar lijst Alle artikelen Archieven Zoek RSS

“Die moet ik bij zijn kladden grijpen”

“Die moet ik bij zijn kladden grijpen”

Photographer:Fotograaf: Loraine Bodewes/ Electronics Lab

Reportage Brightlands Chemelot Campus

De Universiteit Maastricht? Die huist in de binnenstad en op Randwyck. En, o ja, er is ook nog van alles gaande in de rest van de provincie, zoals in de buurt van Geleen op Chemelot. Maar wat precies? Tijd voor een bezoek aan het in augustus in gebruik genomen Center Court.

In een van de labs treft laboratoriumcoördinator Paul Lemmens een student. Hij is zelfstandig aan het werk, loopt rond in een witte jas en draagt een veiligheidsbril. Lemmens klopt op de deur. “Is die jas van jou?” De student knikt. Lemmens: “Wil je die alsjeblieft omwisselen voor een jas van ons?” Student: “Is die er dan in maat 48? Ze zijn vaak zo groot.” Lemmens haalt zijn schouders op, “dat maakt toch niet zo veel uit.” De instructies worden opgevolgd, de jongeman kleedt zich om (helaas, maat 48 is er niet) en keert terug naar het lab. “Ik wil niet dat ze eventuele chemicaliën via hun jas mee naar huis nemen en zichzelf en anderen daaraan blootstellen. Onze jassen blijven hier, die gaan naar de stomerij.” Waarom schaffen studenten dan toch een eigen jas aan? “IJdelheid”, lacht Lemmens.

Prehistorie
Wie in Maastricht een faculteit wil binnenlopen, hoeft geen moeite te doen. Deuren gaan vanzelf open. Dat ligt iets anders op de Chemelot campus in Sittard-Geleen. Onaangekondigd rondslenteren zit er niet in. Aangemeld? Check. Dagpas afgehaald? Check. Auto geparkeerd in de ondergrondse parkeergarage? Check. En géén foto’s maken buiten het Center Court, luidt de mededeling.
Het eerste dat opvalt aan het Center Court: de zee van ruimte. Kosten – ongeveer 45 miljoen – noch moeite zijn gespaard om er een paradepaardje van te maken. Er is een à la carte restaurant, parkeermogelijkheden, sportvoorzieningen, een aula voor driehonderd mensen en tig flexplekken. Op de tweede en derde verdieping heeft de Universiteit Maastricht een behoorlijk aantal vierkante meters in gebruik: hier liggen de labs, kantoren en onderwijsruimtes voor studenten en onderzoekers van het Maastricht Science Programme en de master biobased materials.
“Sorry, even iets regelen. Ben zo terug.” Lemmens duwt zijn gsm in zijn zak en trekt een sprintje naar een zogeheten equipment lab waar een vat met stikstof voor de Ultrashield 300, een nucleair magnetische resonantie-spectrometer, moet worden bijgevuld. Een rood-witte ketting schrikt af: tot hier en niet verder. Ook moet een logboek worden bijgehouden. “We willen weten wie wat en wanneer heeft uitgevoerd.” Niet dat Lemmens de mensen niet vertrouwt, “maar ik wil wel dat de procedures worden gevolgd. Het is een duur apparaat.”
Deze dinsdagmiddag – de eerste week van het nieuwe blok – is het rustig in de labs van het Maastricht Science Programme. Bioloog en docent Roy Erkens heeft zijn “kleinste klasje ooit”, hij geeft de skills-training Tree of Life. Vier studenten zijn in de weer met varens, mossen en microscopen. Deze ochtend zijn ze met de bus vanuit Maastricht naar Chemelot gebracht. Om vijf uur rijdt de bus terug. “Dat regelt de opleiding. Kostbaar maar wel noodzakelijk”, zegt Lemmens.
Lemmens maakte ruim vier jaar geleden de overstap van de labomgeving aan de Universiteitssingel 40 naar Chemelot. Hij kwam terecht in een oud gebouw. “De prehistorie”, lacht hij. “Gelukkig zit ik nu weer in de 21e eeuw.” Toen waren de instrumenten meer waard dan het gebouw, nu is het omgekeerd”, grapt fysicus en docent Bart van Grinsven. “Dit is een vooruitgang, het is hier zoveel ruimtelijker”, zegt Erkens. De werkbanken voor studenten staan in de lengte opgesteld in plaats van in de breedte, “zodat je beter kunt zien waar ze mee bezig zijn”.
Een van hen is Ilaria Oldrini. Op een A4-tje geeft ze schematisch de karakteristieken van mos weer. Tijdens de cursus leren de studenten de levenscycli van varens, mossen, coniferen, bloemplanten, maar ook van dieren en schimmels. Hoe wordt bijvoorbeeld een nieuw plantje ‘geboren’? Erkens wijst naar stengeltjes die uit een bosje mos springen. “Het bosje mos bestaat uit aparte plantjes die eicellen en zaadcellen maken. Uit een bevruchting ontstaan vervolgens de stengeltjes, een echt apart tweede plantje. Deze aparte plantjes vormen sporen en die groeien weer uit tot een bosje mos”, legt hij uit. Oldrini zoekt in een bak naar het juiste objectglaasje en legt het onder een sterke lichtmicroscoop. “Een eicel. Prachtig die structuren.”

Borstimplantaten
Precies op dat moment lopen in witte jassen gestoken studenten met reageerbuisjes de ruimte binnen. Onderzoeker Erik Steen Redeker wijst hen de weg naar de ijskast. Hij heeft net de eerste les van zijn synthetische biologie-practicum afgerond. “We werken met gemodificeerde bacteriën die naar banaan ruiken”, vertelt hij. “Ruik maar.” Uit een enorme fles isoamylacetaat komt een geur die lijkt op die van de welbekende bananensnoepjes. “Ja, daar zit dit spul ook in.” Het is aan zijn studenten om tijdens de cursus bijvoorbeeld uit te vissen hoe sterk (of zwak) de bacteriën naar gelang de tijd naar banaan ruiken.
Over geur gesproken: er hangt in sommige labs een ondraaglijke rioolgeur, “een kinderziekte”, zegt Lemmens, “maar waar wel een oplossing voor moet komen.” Hij draait hier en daar wat kranen open in een poging het euvel te verhelpen.
Eén keer per week zijn de studenten op Chemelot in de weer. Maar afstudeerders zoals Sinan Őzkoc zijn er vaker. Er zijn zelfs speciale ‘thesislabs’. Őzkoc werkt aan een antibacteriële coating voor siliconen, een synthetische stof die bijvoorbeeld wordt gebruikt als omhulsel van borstimplantaten. In een grote zuurkast staan meerdere platte schoteltjes met daarin stukjes bewerkte siliconen. Zuurkasten zijn speciale werkruimtes met schuiframen waarin “je kunt werken zonder dat je al te veel aan schadelijke stoffen of dampen wordt blootgesteld”, legt Lemmens uit. Őzkoc heeft de siliconen voorzien van een kunststof- en zilverlaag om de antibacteriële werking te versterken. Op een gele post-it staat de handgeschreven tekst: “Please keep these petridishes sealed all times! Thanks Sinan.” Siliconenimplantaten in borsten worden niet altijd goed ontvangen, vrouwen worden soms doodziek, er sterven zelfs mensen aan, zegt Őzkoc. Hij wijst op het gevaar van een broeinest aan bacteriën onder de huid doordat siliconen de huid kunnen ‘wegduwen’.” Őzkoc mag zijn spullen laten liggen – met toestemming van Lemmens – maar verderop, in het analytisch lab, te midden van een hele range instrumenten en apparaten als spectrometers en een gas- en vloeibare chromatograaf, spot Lemmens een onbeheerd, maar actief toestel. “Wat is dit? Ik wil niet dat ze zomaar iets doen en dan weggaan. Die moet ik bij zijn kladden grijpen.”

Brightlands Chemelot Campus

Het Center Court ligt op de Brightlands Chemelot Campus in Sittard-Geleen en wordt op woensdag 16 november officieel geopend. Het ligt op een afgescheiden deel van het industrieterrein met rondom vijftig tot zestig bedrijfjes en grotere ondernemingen als Sabic (petrochemie), Technoforce (fabrikant van fysische scheidingsapparaten) en het nieuwe lab van biotechnologiebedrijf Isobionics.
Enkele feiten over het Center Court:
* Wie werken er? Onderzoekers en studenten van de Universiteit Maastricht, het project CHILL (Chemelot Innovation and Learning Labs, een samenwerkingsverband van Zuyd Hogeschool, Arcus College, de Universiteit Maastricht en Leeuwenborgh) en het grensoverschrijdende onderzoeksinstituut AMIBM (Aachen Maastricht Institute for Biobased Materials). Ook hebben DSM Innovation Center en Chemelot Ventures er hun intrek genomen.
* Verhuurbare oppervlakte: 18.317 vierkante meter
* Kosten: De investering van het Center Court heeft ongeveer € 45 miljoen gekost en is gefinancierd door Chemelot Campus Vastgoed C.V.(Provincie Limburg, DSM en UM). Het gaat voor de helft om eigen vermogen van de CV en voor de helft om leningen van banken en subsidies. Van dat eigen vermogen heeft de Provincie 94 procent ingebracht. Het naar de UM herleidbare aandeel hierin is: 2,8 procent, dus € 630 duizend. Daarnaast heeft de UM geïnvesteerd in de ruimtes die de UM huurt in het Center Court (installaties, tussenwandjes, inrichting, et cetera): ongeveer € 4 miljoen.

 

Maastricht Science Programme

Het Maastricht Science Programme is een Engelstalige brede bachelor in de sciences (biologie, chemie, wiskunde, natuurkunde, neurowetenschappen, et cetera). De eerste studenten kwamen in september 2011. In 2016 (ingestroomd in februari en september) zijn in totaal 93 studenten gestart. Een jaar eerder, in 2015, waren dit er 88.

Categories:Categorieën:

CommentsReacties

There are currently no comments.Er zijn geen reacties.

Post a Comment

Laat een reactie achter

Door een reactie te plaatsen gaat u akkoord met de verwerking van de ingevulde gegevens door Observant.
Voor meer informatie: Privacyverklaring
By responding, you agree to send the entered data to Observant.
For more info: Privacy statement

Naam (verplicht)

E-mail (verplicht)

CAPTCHA Afbeelding
Enter the code shown above: