Back to list All Articles Archives Search RSS Terug naar lijst Alle artikelen Archieven Zoek RSS

Een trendbreuk in Zuid-Limburg

Een trendbreuk in Zuid-Limburg

Photographer:Fotograaf: Joey Roberts

Droomland

Stel, je krijgt als wetenschapper een zak met geld, onbeperkte tijd en personeel. Welk onderzoek zou je dan doen? Prof. Maria Jansen droomt van tien miljoen euro voor een studie naar de gezondheidsachterstanden in Zuid-Limburg. Ze zou haar pijlen richten op het verschijnsel ‘overerving’, waarbij ongezondheid van generatie op generatie wordt doorgegeven.  

Al tientallen jaren bungelt Zuid-Limburg in de gezondheidsstatistieken in de onderste regionen. Chronische ziekten, psychische stoornissen, ongezond seksueel gedrag, jeugdzorg, het komt hier allemaal vaker voor dan elders. Zuid-Limburgers worden al met al een jaar minder oud dan andere Nederlanders.

Maria Jansen, bijzonder hoogleraar vanuit de GGD (gemeentelijke gezondheidsdienst), heeft daar al veel onderzoek naar gedaan, maar nu zou ze het over een andere boeg gooien. “We hebben de achterstanden in beeld gebracht, mensen gewezen op hun ongezonde leefstijl, maar dat heeft te weinig zoden aan de dijk gezet. Mede omdat de overerving van slechte gewoonten van ouders op kinderen een hardnekkig probleem blijkt. Als we die kunnen stoppen, ontstaat misschien een trendbreuk.”

Dat het nest waar je uit komt grote invloed heeft op je toekomst, valt niet te ontkennen. “Wie opgroeit in een gezin waar armoede heerst, ongezond wordt gegeten, en veel gerookt, loopt later een verhoogde kans op chronische ziekten. Als vader ook nog losse handjes heeft, als kinderen constant op hun tenen lopen, krijgen ze last van wat we ‘toxische stress’ noemen. Uit epigenetisch onderzoek blijkt dat dit zelfs het DNA aantast, al is de precieze biologische route nog niet helemaal duidelijk.”

Jansen weet nog niet precies hoe, maar ze zou jongeren van pakweg zestien bewust willen maken van de impact van hun eigen leefwijze op de volgende generaties. Hoe zien ze de toekomst voor zich? Denken ze weleens over een relatie? Hebben ze een kinderwens? Wat zouden ze belangrijk vinden in de opvoeding? “Je moet ze zien te raken en op een of andere manier in de jaren daarna blijven voeden.”

Het liefst zou ze de 16-jarigen, vooral uit kwetsbare gezinnen, acht jaar lang willen volgen. “Ik zou hen ook aansporen tot een preconceptie-consult. Dat gebeurt nu vooral als er genetische afwijkingen in het gezin voorkomen, maar in feite kan iedereen dat aanvragen. Je gezondheid wordt in kaart gebracht en je krijgt voorlichting over de zwangerschap en alles wat daarmee samenhangt. De kans op een goede start is daarmee een stuk hoger, ook omdat de eerste duizend dagen in het leven van een baby cruciaal zijn voor de gezondheid op latere leeftijd.”

Het onderzoek sluit aan bij het recente advies van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR), om het gezondheidsbeleid meer te richten op het begin van de levensloop, vanaf de geboorte (of liever nog daarvoor) tot 18 jaar. In de studie van Jansen zouden de ouders ook zwangerschapsbegeleiding, geboortezorg en opvoedbegeleiding krijgen. “Dat heeft in de regio Rotterdam al zijn vruchten afgeworpen.”

Ze heeft tien miljoen euro nodig om de jongeren acht jaar te volgen. Er is al een aanvraag getiteld Gezonde Generatie naar onderzoeksfinancier NWO gegaan, maar de kans op honorering is klein. “In totaal zijn meer dan driehonderd projecten ingestuurd terwijl er niet veel meer dan tien in de prijzen vallen.”

Categories:Categorieën:
Tags:

CommentsReacties

There are currently no comments.Er zijn geen reacties.

Post a Comment

Laat een reactie achter

Door een reactie te plaatsen gaat u akkoord met de verwerking van de ingevulde gegevens door Observant.
Voor meer informatie: Privacyverklaring
By responding, you agree to send the entered data to Observant.
For more info: Privacy statement

Naam (verplicht)

E-mail (verplicht)