Back to list All Articles Archives Search RSS Terug naar lijst Alle artikelen Archieven Zoek RSS

Over de wereld achter de realiteit

Over de wereld achter de realiteit

Photographer:Fotograaf: Josh Telles

Expositie David Lynch

MAASTRICHT. Zo iconisch als zijn films zijn geworden, zo obscuur is zijn beeldende werk gebleven. Reden voor het Bonnefantenmuseum om een overzichtstentoonstelling over David Lynch op poten te zetten. Maar waarom heeft hij als kunstenaar zo weinig waardering geoogst? Een interview met directeur Stijn Huijts.

Zie hier het David Lynch Alfabet

Komt de master of weird wel of niet naar Maastricht? Die vraag spookt menige filmliefhebber dezer door het hoofd. En als hij komt, stemt hij dan toe in een publiek interview? En kan iedereen dan vragen stellen? Lynch (1946, Montana) zou alleen komen, zo gaat een gerucht, als hij los mag gaan over transcendente meditatie. De Amerikaan geldt als een groot pleitbezorger van de oosterse inkeer, mediteert zelf twee keer per dag.

“Ik weet niet waar dat verhaal vandaan komt”, zegt Stijn Huijts. “Maar het klopt in ieder geval niet. Of hij komt, tja, dat blijft spannend. Ik weet het echt niet. Hij is op leeftijd, houdt niet van reizen, en al helemaal niet naar een winters Europa. Komt hij niet, dan maken we een live-verbinding via Skype. In dat geval zal hij later naar Maastricht komen, want hij wil sowieso de tentoonstelling zien.”

David Lynch werd wereldberoemd met de surrealistische televisiereeks Twin Peaks, met films als Blue Velvet en Wild at Heart, maar hij begon zijn carrière aan de kunstacademie in Philadelphia en voelt zich zijn leven lang al in de eerste plaats beeldend kunstenaar. Huijts zag zijn werk voor het eerst in 2012 in Brühl. Sindsdien heeft het idee van een overzichtstentoonstelling hem niet meer los gelaten. "Ook in Australië, Polen en Philadelphia is zijn werk tentoongesteld, maar niet zo uitgebreid als in Maastricht. We laten meer dan vijfhonderd stukken zien, schilderijen, sculpturen, litho’s, korte films.”

Heb je hem zelf gesproken of alleen contact gehad met zijn management?

“Ik ben een keer of drie bij hem thuis geweest in Los Angeles. Een zachtaardig en innemend mens, een en al vrolijkheid en zonneschijn.”

Verrassend, gezien zijn verontrustende, nachtmerrie-achtige films.

"Het is een misvatting dat een kunstenaar alleen donker werk kan maken als hij zelf donker is."

Wat trekt jou aan in zijn kunst?

"Het gaat mij om het totale kunstenaarschap van Lynch. In alles wat hij doet, is hij beeldend kunstenaar, ook in zijn films waarin zijn beelden of schilderijen soms te zien zijn. Ik weet niet of je het derde seizoen van Twin Peaks hebt gezien, maar de explosies en kleurfonteinen in aflevering acht zijn pure videokunst. De autonomie en de vrijheid die hij als filmmaker en kunstenaar heeft bereikt, vind ik echt indrukwekkend. In zijn films heeft hij altijd de final cut opgeëist. Op één keer na, bij de film Dune. Niet toevallig de enige film van Lynch die is mislukt."

In welke artistieke stroming zou je hem plaatsen?

"Hij is op en top een Amerikaanse kunstenaar, deels een product van de fifties, waarin The American Dream furore maakte en alles zogenaamd sjiek en sjoen was. Maar Lynch, zelf opgegroeid in deze tijd, laat vooral zien wat er achter die façade schuilging, met alle erotiek en geweld van dien. Er vallen parallellen te trekken met kunstenaars als Francis Bacon, Edward Kienholz en Llyn Foulkes, maar ook met de Duitse surrealist Hans Bellmer."

Waarom is Lynch als kunstenaar zo weinig lof toegezwaaid?

"Hij zocht de publiciteit niet, ging die zelfs uit de weg, deels uit achterdocht voor de commerciële kunstwereld. Ook omdat daar de neiging bestaat om dubbeltalenten oneerlijk te behandelen, zeker als het om celebrities gaat. Een van beide talenten geldt dan als snel als een hobby, maar dat is bij Lynch zeker niet het geval. Een andere reden voor zijn terughoudendheid is dat voor hem alles draait om het werken zelf, om de creativiteit. De rest is bijzaak. Hij neemt ook moeilijk afscheid van zijn kunst. We hebben drie werken van hem gekocht, een schilderij, lampsculptuur en een litho, maar dat is niet zonder slag of stoot gegaan."

De expo heet 'Someone is in my house'. Wat zit daarachter?

"De titel, ontleend aan een van zijn litho's, is uiterst Lynchiaans. De rillingen lopen meteen over je rug. In de beschermde omgeving van je huis wil je geen vreemde aantreffen. Het verwijst in zekere zin ook naar de vierde dimensie, een belangrijk thema in zijn werk. Oftewel de suggestie dat er achter de ons bekende realiteit nog een andere realiteit huist, die we niet kennen."

Wat is je favoriete film van Lynch?

"Goeie vraag. Ik heb de afgelopen maanden alles weer eens de revue laten passeren. Ik vind Eraserhead en de laatste Twin Peaks superbe, maar ik kies voor Wild at Heart. Een typische Lynchiaanse mengeling van romantiek, humor, geweld en de vierde dimensie."

De tentoonstelling 'Someone is in my house' is in het Bonnefantenmuseum te zien van 30 november tot 28 april 2019

Categories:Categorieën:

CommentsReacties

There are currently no comments.Er zijn geen reacties.

Post a Comment

Laat een reactie achter

Door een reactie te plaatsen gaat u akkoord met de verwerking van de ingevulde gegevens door Observant.
Voor meer informatie: Privacyverklaring
By responding, you agree to send the entered data to Observant.
For more info: Privacy statement

Naam (verplicht)

E-mail (verplicht)