Back to list All Articles Archives Search RSS Terug naar lijst Alle artikelen Archieven Zoek RSS

Lang leve het minimalisme

Lang leve het minimalisme

Photographer:Fotograaf: Joey Roberts

Droomland

Stel, je krijgt als wetenschapper een zak met geld, onbeperkte tijd en personeel. Welk onderzoek zou je dan doen? Cultuurwetenschapper Miriam Meissner zou een omvangrijke studie op poten zetten naar duurzame initiatieven zoals repair shopstiny houses, de deeleconomie. Maar niet alleen in het westen, ook in andere culturen, andere tijden en in de kunsten.

De biodiversiteit neemt af, oceanen verzuren en klimaatverandering is onontkoombaar. Regeringen zitten niet op hun handen, vindt Miriam Meissner, docent bij de faculteit cultuur- en maatschappijwetenschappen. “Ze doen hun best, maar je kunt je afvragen of ze op het goede spoor zitten. Overheden investeren vaak in nieuwe technologie om fossiele brandstoffen efficiënter te gebruiken en vervuiling te verminderen. Dit vanuit het idee dat economische groei kan samengaan met een schoon milieu.”

Onderzoek lijkt deze strategie te logenstraffen: de groei van het bruto nationaal product houdt gelijke tred met de CO2-groei. “Sinds de klimaattop in Kyoto, in 1992, is de wereldwijde CO2-uitstoot bij het opwekken van energie met 40 procent gestegen.”

De economische groei loslaten lijkt geen optie. Wel springen de maatschappelijke initiatieven om duurzamer te leven als paddenstoelen uit de grond, zegt Meissner, die onderzoek doet naar de opmars van repair shops, tiny houses, de deeleconomie, recyclingprojecten, et cetera. “Toch lijkt niet iedereen die deze initiatieven steunt, bezorgd over het milieu en de nadelen van economische groei. Menigeen omarmt het minimalisme vanwege individuele motieven. Omdat het gewoon goedkoper is bijvoorbeeld.”

Meissner zou het niet meteen egoïstisch noemen. “Je kunt het ook door een sociologische bril bekijken en dan speelt mee dat mensen geconditioneerd zijn door het neoliberalisme en al tientallen jaren verantwoordelijk zijn voor hun eigen welzijn. Daardoor hebben ze misschien ook minder oog voor het milieu, voor de context.”

Los daarvan zou Meissner voor haar droomstudie de scope van haar onderzoek veel breder willen trekken. “Het lijkt me interessant om terug te gaan in de tijd, om te zien wat mensen vroeger deden om grondstoffen te besparen, maar ook hoe ze aankeken tegen consumptie. Mijn grootouders, ik ben opgegroeid in Keulen, letten bij de aankoop van nieuwe kleren veel meer op de kwaliteit van het materiaal. Nu zoeken veel mensen naar de beste prijs.”

Ook zou Meissner visionairs uit het verleden bij het onderzoek willen betrekken. “Wat was hun toekomstbeeld, en wat zouden wij daarvan kunnen leren? Misschien is de tijd aangebroken om hun visies nu in de praktijk te brengen? Zo is er de Zwitserse econoom Ernst Friedrich Schumacher die in de jaren zeventig bekend is geworden door de quote: ‘Small is beautiful.’ En: ‘Infinite growth of material consumption in a finite world is an impossibility.’ Toen al zocht Schumacher naar wegen om een alternatieve economie te verwezenlijken, kwam zelfs met het idee van een boeddhistische economie.”

Meissner zou ook haar licht opsteken bij andere culturen (“Alle landen kennen hun eigen minimalistische tradities”) én bij kunstenaars. “Denk aan de kunststroming Bauhaus, aan het kubisme, aan eigentijdse architectuur, die vaak heel sober is. Wat we van hen kunnen leren is hoe we minimalistische producten zo kunnen ontwerpen dat ze aantrekkelijk zijn.”

Categories:Categorieën:
Tags:

CommentsReacties

There are currently no comments.Er zijn geen reacties.

Post a Comment

Laat een reactie achter

Door een reactie te plaatsen gaat u akkoord met de verwerking van de ingevulde gegevens door Observant.
Voor meer informatie: Privacyverklaring
By responding, you agree to send the entered data to Observant.
For more info: Privacy statement

Naam (verplicht)

E-mail (verplicht)