Back to list All Articles Archives Search RSS Terug naar lijst Alle artikelen Archieven Zoek RSS

Een raadselachtig gen in de darmen

Een raadselachtig gen in de darmen

Photographer:Fotograaf: Joey Roberts

Droomland

Stel, je krijgt als wetenschapper een zak met geld, onbeperkte tijd en personeel. Welk onderzoek zou je dan doen? Postdoc Nathalie Vaes zou tot op de bodem willen uitzoeken welke rol één specifiek gen speelt bij darmkanker.

Het begon in 2009, toen de Maastrichtse onderzoeker Veerle Melotte een gen ontdekte dat geschikt bleek als biomarker - oftewel een vroege signalering - voor dikke darmkanker. Veel biomarkers eindigen in de vergetelheid, maar deze niet: NDRG4 is opgenomen in een Amerikaanse darmkankertest. Wanneer de uitslag van deze test positief is, dan volgt extra onderzoek. Vorig jaar zijn 800 duizend Amerikanen hiermee gescreend.

Maar wat doet dat gen nou precies in de darm? Dat heeft Nathalie Vaes in haar promotieonderzoek onderzocht; drie weken geleden heeft ze haar proefschrift naar de leescommissie gestuurd.

Er blijkt iets raadselachtigs met het gen aan de hand. “De darm kent simpel gezegd twee lagen: de darmwand of -epitheel waar het voedsel overheen glijdt, en de dieperliggende spierlaag. Darmkanker ontstaat altijd in het epitheel, dus je zou verwachten dat het biomarker-gen zich in die laag bevindt, te meer omdat het in de stoelgang wordt aangetroffen. Maar dat blijkt dus niet het geval: NDRG4 zit verscholen in de spierlaag. Nog specifieker: in het zenuwstelsel aldaar. Wij zijn de eersten die dat hebben aangetoond.”

Dan vergeet het maar, riepen collega’s aanvankelijk. In dat geval klopt er iets niet en is het gen waarschijnlijk een toevallige ontdekking en onbetrouwbaar als biomarker. “Soms hebben collega’s gelijk, maar soms ook niet. Je moet je dan niet uit het veld laten slaan en doorgaan op het pad dat je bent ingeslagen.”

“In ons vervolgonderzoek hebben we bovendien ontdekt dat het gen een beschermende functie heeft. Als je het weghaalt, dan groeit de tumor harder. Hoe dit kan, weten we nog niet. Zou cool zijn om dat te ontcijferen, want dan kun je een therapie ontwikkelen.”

Maar dan nog blijft de vraag: hoe kan het gen in de stoelgang belanden, als het in zo’n diepe darmlaag verscholen is? “Ook dit is volledig onbekend terrein, dat ik graag tot in de puntjes zou willen verkennen.”

Maar daar krijg je als onderzoeker vaak niet de kans voor, zegt ze. “Je wordt vaak gedwongen om met oogkleppen te denken. Subsidiegevers willen dat de bevindingen zo snel mogelijk worden toegepast in de kliniek. Je hebt niet de tijd om een mechanisme helemaal te ontrafelen.”

Ineens begint ze te bladeren in een notitieboekje. “Ik kwam ooit een quote tegen van de Franse wiskundige Henri Pointcaré, die ik heel toepasselijk vond: “It’s through science that we prove, but through intuition that we discover.”

Categories:Categorieën:
Tags:

CommentsReacties

There are currently no comments.Er zijn geen reacties.

Post a Comment

Laat een reactie achter

Door een reactie te plaatsen gaat u akkoord met de verwerking van de ingevulde gegevens door Observant.
Voor meer informatie: Privacyverklaring
By responding, you agree to send the entered data to Observant.
For more info: Privacy statement

Naam (verplicht)

E-mail (verplicht)