Back to list All Articles Archives Search RSS Terug naar lijst Alle artikelen Archieven Zoek RSS

“Zoiets als glutenarme tarwe kun je binnen zes weken maken”

“Zoiets als glutenarme tarwe kun je binnen zes weken maken”

Photographer:Fotograaf: Joey Roberts

Droomland

Stel, je krijgt als wetenschapper een zak met geld, onbeperkte tijd en personeel. Welk onderzoek zou je dan doen? Universiteitshoogleraar Peter Peters droomt ervan om gezond groente en fruit te produceren met de nieuwste DNA-technieken.

“Iedere wetenschapper moet een droom koesteren, anders ben je wat mij betreft uitgeblust en hoor je niet thuis op een universiteit.” Krasse woorden van nanobioloog Peter Peters, die zijn medewerkers op het Maastricht Multimodal Molecular Imaging institute (M4I) er soms specifiek naar vraagt: wat is je droom? “Wetenschappers worden onvoldoende getriggerd om out of the box te denken. En een droom is per definitie out of the box.

Venlo en de straal van honderd kilometer daaromheen is wereldwijd een van de grootste groente- en fruitcentra, begint Peters. “Liefst 70 procent van al deze zaden komt uit Nederland, maar de vraag is: kan Nederland die koppositie behouden? Of worden we ‘het Nokia’ van de zadenwereld? Je weet dat Nokia ooit leidend was in de mobiele technologie maar op beslissende momenten, vooral toen apps hun intrede deden, de boot heeft gemist.”

Wat is er aan de hand? Sinds kort is er een revolutionaire techniek die CRISPR-Cas heet. Daarmee kan het DNA en daarmee de eiwitten in een handomdraai worden aangepast, een kwestie van knippen en plakken. Met CRISPR-Cas kun je erfelijke ziekten wegknippen maar ook zaden veredelen. “Wat nu jaren kost, kan straks veel sneller, veiliger, efficiënter en duurzamer. Zoiets als glutenarme tarwe kun je binnen zes weken maken. Ook een aardappelziekte als fytoftora zou je kunnen uitbannen, je hoeft dan niet meer tien keer per jaar milieubelastende bestrijdingsmiddelen over de velden te spuiten. En last but not least kun je rijst voorzien van extra vitamines.”

Het kan allemaal, maar niet in een handomdraai. In Europa valt de nieuwe techniek namelijk onder strenge wetgeving (vergelijkbaar met genetische manipulatie). In China, Japan en de VS daarentegen wordt er volop geknipt en geplakt om groente en fruit te verbeteren. “Gelukkig is de Nederlandse overheid minder terughoudend dan de EU, en wordt onderzoek met CRISPR-Cas toegestaan. Het is een van mijn dromen om deze techniek zo toe te passen dat ziekteverwekkers de aardappelplant of de aardbei niet meer aantasten.”

Peters, zelf boerenzoon, zit niet stil. In de luwte wil hij een onderzoeksgroep opzetten die zich met de sector en M4I buigt over de moderne zaadveredeling. Standplaats van deze groep zou Venlo zijn, logisch gezien de nabijheid van de groente- en fruitsector en de Brightlands Campus Greenport. “Het is alleen niet makkelijk om goede mensen te vinden in een pioniersomgeving, waar nog geen bloeiende academische setting is, maar die er wel gaat komen.”

Een deel van het onderzoek zou kunnen gebeuren in het instituut van Peters, waar al veel van de geavanceerde apparatuur aanwezig is.

De consequenties van de nieuwste technologie reiken verder dan alleen de kwaliteit van de zaden en daarmee de groente en het fruit, zegt Peters. “Het kost nu veel moeite om arbeidskrachten te vinden om bijvoorbeeld aardbeien te plukken. Ook de arbeiders uit onder andere Polen komen minder massaal onze kant op, omdat hun economie aantrekt. Überhaupt vind ik dat we af moeten van dat soort harde arbeid. En dat kan ook. Met CRISPR-Cas kun je de steeltjes waar aardbeien aan hangen verlengen, zodat je ze machinaal kunt plukken.”

Categories:Categorieën:
Tags:

CommentsReacties

There are currently no comments.Er zijn geen reacties.

Post a Comment

Laat een reactie achter

Door een reactie te plaatsen gaat u akkoord met de verwerking van de ingevulde gegevens door Observant.
Voor meer informatie: Privacyverklaring
By responding, you agree to send the entered data to Observant.
For more info: Privacy statement

Naam (verplicht)

E-mail (verplicht)