Back to list All Articles Archives Search RSS Terug naar lijst Alle artikelen Archieven Zoek RSS

Safe

Safe

Medewerkerscolumn

Vorig jaar las ik in een studentenevaluatie van een van mijn blokken dat de studenten zich ‘safe’ hadden gevoeld tijdens de onderwijsbijeenkomsten. Nu zult u misschien denken: mooi toch? Nou nee, ik kreeg onmiddellijk een erg ongemakkelijk gevoel. Want dit was toch wat anders dan wat ik voorheen weleens las, namelijk dat studenten zich ‘comfortable’ hadden gevoeld. Maar ‘safe’?

Hadden de studenten een begrip geleend dat we kennen van de Amerikaanse colleges? Het ideaal namelijk van een universiteit als ‘safe space’, waarin studenten niet worden blootgesteld aan racisme, extreemrechtse denkbeelden, xenofobie, of fysieke en seksuele intimidatie.

Opeens realiseerde ik me waar de studenten aan dachten toen ze mij het keurmerk ‘safe’ verleenden. In mijn blokken staan literatuur, kunst en muziek centraal. De laatste twee jaar komt het met enige regelmaat voor dat een student weigert een film te zien of een roman of een gedicht te lezen. Polanski’s Macbeth? Nee, want hij heeft een minderjarig meisje misbruikt. Een gedicht van Ted Hughes in het kader van poëzie en ecologie? Nee, want hij heeft zijn vrouw Sylvia Plath stelselmatig bedrogen en de dood ingejaagd.

Altijd zeg ik dan dat ik niemand wil dwingen iets te zien of te lezen. Altijd ook probeer ik hierover een discussie te beginnen, een discussie die volgens mij bij uitstek past in de context van een liberal arts-programma. Maar het probleem is dat die discussie nooit echt van de grond komt, zoals zelden wanneer morele oordelen de aanleiding zijn. Dat het nooit over de werken zelf gaat, maar altijd over de kunstenaars zelf, maakt de discussie ook al niet makkelijker.

Elke tijd kent zijn eigen beeldenstorm. Ook in de zestiende eeuw ging het niet om de beelden zelf, maar vooral om de groep waartoe de makers behoorden. In onze tijd lijken heftige beeldenstormpjes elkaar in snel tempo af te wisselen. Nu speelt er zich een af in de context van Me Too, bovendien met terugwerkende kracht.

Dat studenten zich ‘safe’ voelden omdat ik hun morele oordeel accepteerde en ze iets anders mochten kiezen, daar kan ik met enige moeite nog inkomen, maar als daarover vervolgens geen echte discussie mogelijk is, dan vind ik dat een hoge prijs voor een gevoel van veiligheid van de studenten. 

Jan de Roder, universitair docent literatuur en kunst

Categories:Categorieën:
Tags:

CommentsReacties

There are currently no comments.Er zijn geen reacties.

Post a Comment

Laat een reactie achter

Door een reactie te plaatsen gaat u akkoord met de verwerking van de ingevulde gegevens door Observant.
Voor meer informatie: Privacyverklaring
By responding, you agree to send the entered data to Observant.
For more info: Privacy statement

Naam (verplicht)

E-mail (verplicht)