Back to list All Articles Archives Search RSS Terug naar lijst Alle artikelen Archieven Zoek RSS

Een, twee, drie, vier, hoedje van, hoedje van

Een, twee, drie, vier, hoedje van, hoedje van

Photographer:Fotograaf: Joey Roberts

Er gebeurt een zwaar ongeluk vlakbij een middelbare school. Het slachtoffer ademt niet meer. Gelukkig weten steeds meer scholieren hoe ze moeten reanimeren. In Limburg komt dat voor een groot deel door de Maastrichtse tak van Taskforce QRS. Studenten van de Faculty of Health, Medicine and Life Sciences (FHML) geven voor deze organisatie reanimatietrainingen. Halverwege september waren zij met zes man sterk op het Charlemagne College Eijkhagen in Landgraaf.

Dertien 4-vwo’ers – elf jongens en twee meisjes – lopen deze dinsdagmiddag het gymzaaltje van hun school binnen en gaan zitten op een drietal gymzaalbanken. “Wie heeft er weleens een reanimatie meegemaakt?”, vraagt instructeur Kristy Borgmans om de les af te trappen. Een jongen steekt zijn hand op. “Ik reed langs een ongeluk en er lag iemand op de grond.” De jongens om hem heen beginnen te giechelen. Borgmans zit er strak op: “Jongens kom op, dit is niets om over te lachen.” De toon is gezet. 

Instructeur Maartje Tromp demonstreert vervolgens op een pop op de vloer de eerste vijf stappen die de 4-vwo’ers vandaag gaan leren. Het zijn de handelingen voordat er daadwerkelijk gereanimeerd kan worden. Vooral controleren of de omgeving veilig is en hulp inschakelen zijn belangrijk. Ligt het slachtoffer bijvoorbeeld op een drukke weg? Dan mag je vanwege je eigen veiligheid niet reanimeren. Als er mensen in de buurt zijn geef je specifieke opdrachten: Jij belt 112 en jij zoekt een AED. Als je alleen bent doe je dat zelf. De jongens worden rustiger en kijken aandachtig. Na de demonstratie gaat collega Xavier Nauts de scholieren van links naar rechts af om te controleren of ze goed hebben opgelet. Hij telt de stappen mee op zijn hand. De theorie gaat goed, nu de praktijk nog. Aan de andere kant van de zaal ligt voor iedereen een eigen oefenpop. 

De vwo’ers verzamelen zich weer op de banken en kijken hoe instructeur Shanaya Theunissen de volgende stappen demonstreert: “Dertig borstcompressies gevolgd door twee mond-op-mondbeademingen.” Ze laat zien hoe de scholieren hun handen moeten houden, waar ze moeten drukken en hoe de beademing gaat. “De kin met twee vingers omhooghouden om de luchtpijp te openen, neus dicht, mond helemaal omsluiten en rustig blazen. Voorzichtig”, benadrukt ze. “Het is geen ballon. Er is een kans dat het slachtoffer overgeeft.” De jongens trekken een vies gezicht en lachen, maar doen goed mee. 

“Zulke reacties zijn op middelbare scholen vrij normaal”, zegt Taskforce QRS-voorzitter Nedim Tabakovic. “Bij de ene klas is het erger dan bij de ander, maar bijna altijd krijg je ze wel rustig als je ze een persoonlijk voorbeeldje geeft: Wat als het je vader of moeder is? 75 procent van de hartstilstanden gebeuren namelijk thuis. We willen dat elke middelbare scholier leert reanimeren, zodat er een generatie ontstaat die het kan. De overlevingskans stijgt van 25 naar 45 procent als iemand onmiddellijk begint te reanimeren. Dat zijn ruim tweeduizend levens per jaar.” 

Een, twee, drie, vier, hoedje van, hoedje van. De scholieren hebben net geleerd dat ze het ritme van het kinderliedje ‘Hoedje van papier’ moeten aanhouden bij de compressies. Als synchroonzwemmers oefent de klas nu op hun eigen pop. 28, 29, 30… en dan beademen. 

Het belangrijkste komt nu pas: de automatische externe defibrillator (AED). “Dit is de stap waarmee een leven gered kan worden”, zegt instructeur Yu Fan Chen, die het stokje heeft overgenomen. Door de schok kan het hart weer gaat kloppen. Yu Fan legt uit wat er moet gebeuren voordat je het schokapparaat kunt gebruiken: “Allereerst maak je de borst vrij. Met de schaar uit de doos van de AED knip je de kleding weg.” Ook de beha, want de metalen beugel kan door de elektriciteit een brandwond veroorzaken. Er klinkt gegiechel. “Kom op jongens”, klinkt het. Yu Fan doet voor waar de twee elektroden – ongeveer zo groot als een handpalm – bevestigd moeten worden: Een gaat aan de linkerzijde onder de oksel en de ander aan rechterkant op de borst, net onder het sleutelbeen. “Probeer de elektrode niet op de tepel te plakken, ook daar kan een brandwond ontstaan.” Meer gelach. Yu Fan: “De AED doet de rest. Die controleert het hartritme en dient op het juiste moment een schok toe.”

Voor de laatste keer terug naar de poppen. De ene helft van de klas oefent op hun eigen pop, de andere helft gaat in groepjes naar een drietal speciale poppen aan de andere kant van de sporthal. Deze zijn verbonden aan een apparaatje dat laat zien of de scholieren diep genoeg gaan met pompen, of ze het juiste ritme aanhouden en hoeveel lucht er bij de beademingen in de longen terecht komt. 

Bij een van deze drie poppen ontstaat een discussie. “Er komt te weinig lucht in de longen, je moet de mond van het slachtoffer helemaal omsluiten. Je blaast nu over de pop heen”, zegt Theunissen tegen een van de jongens. “Vind je het vies om te beademen?”, vraagt Tabakovic, die erbij is komen staan. “Ja”, antwoordt de jongen. Tabakovic: “Maar wat als het familie is? Je kunt het onmogelijk goed doen als je het nog nooit goed hebt geoefend. Wil je de pop nog eens zelf schoonmaken en het opnieuw proberen?” De jongen pakt een tissue en het flesje alcohol, en probeert het totdat er twee goede beademingen zijn gegeven.

  • Taskforce QRS Maastricht leidt vooral Maastrichtse geneeskundestudenten en middelbare scholieren op, maar ook particulieren als sport-, buurt- en studentenverenigingen. 
  • Aanmelden voor een training kan via de website (www.taskforceqrs.nl/maastricht).
  • Een training kost 20 euro per persoon, studenten krijgen korting via de Hartstichting en betalen 5 euro. 
Categories:Categorieën:
Tags:

CommentsReacties

There are currently no comments.Er zijn geen reacties.

Post a Comment

Laat een reactie achter

Door een reactie te plaatsen gaat u akkoord met de verwerking van de ingevulde gegevens door Observant.
Voor meer informatie: Privacyverklaring
By responding, you agree to send the entered data to Observant.
For more info: Privacy statement

Naam (verplicht)

E-mail (verplicht)