Back to list All Articles Archives Search RSS Terug naar lijst Alle artikelen Archieven Zoek RSS

“We zeggen hier wel je en jij tegen elkaar, maar de relatie tussen promotor en promovendus is heel hiërarchisch”

“We zeggen hier wel je en jij tegen elkaar, maar de relatie tussen promotor en promovendus is heel hiërarchisch”

Photographer:Fotograaf: Loraine Bodewes

Ombudsman aan de UM: 50 zaken in negen maanden

Het gros van de vijftig zaken die sinds februari 2019 op het bord van ombudsman Anna Soedira belandden, betreft conflicten tussen medewerkers en hun baas. En dan vooral tussen promovendi en hun promotor. Sommige zaken lopen nog, andere zijn opgelost, soms voor iedereen positief, soms niet.

Op de begane grond in een uitbouw van het Sint Servaasklooster 32 ligt het kantoortje van ombudsman en jurist Anna Soedira. Sinds 1 februari kunnen UM-medewerkers die in een arbeidsconflict verzeild zijn geraakt - over bijvoorbeeld de beoordeling, ontslag, re-integratie na ziekte, begeleiding -  bij haar aankloppen. De ombudsman (‘man’ is geen sekse-aanduiding, het woord komt uit het Zweeds, daar staat ‘man’ in samenstellingen voor ‘persoon’) is er gekomen op initiatief van het Lokaal Overleg. Zij kan - met goedkeuring van de werknemer - zelfstandig onderzoek doen, mediation starten, en onafhankelijk advies geven aan het college van bestuur dat vervolgens kan ingrijpen. Dit in tegenstelling tot de vertrouwenspersoon - zij richt zich op klachten omtrent ongewenst gedrag en staat per definitie achter de melder - die geen onderzoeksbevoegdheid en (in tegenstelling tot de ombudsman) geen recht op informatie heeft.

Onpartijdig

Ze is onafhankelijk en onpartijdig, benadrukt Soedira die voor twintig uur per week aan de UM is verbonden. “Noem het tweezijdig partijdig. Ik probeer samen met de twee partijen tot een redelijke oplossing te komen.” Tot nu toe kreeg ze zo’n vijftig zaken voorgeschoteld. Is dat veel? Ze heeft geen idee, zegt ze. We stellen haar vakgenoot Paul Herfs, al jaren ombudsman voor het personeel aan de Universiteit Utrecht, dezelfde vraag. “Ik heb vorig jaar bijna 200 cliënten gezien. De UU is qua personele omvang fors groter. Naar mijn mening is met 50 zaken in negen maanden tijd het bewijs geleverd dat deze functie van waarde is voor de Universiteit Maastricht.”

Het zijn vooral promovendi die een beroep op Soedira doen. “Sommigen voelen zich al tijden aan hun lot overgelaten en horen dan opeens: je werk is niet goed. Anderen zien dat hun contract niet wordt verlengd terwijl ze bijna klaar zijn en nu zonder doctorstitel moeten vertrekken. Of er is iets mis in de bejegening. We zeggen hier wel je en jij tegen elkaar, maar de relatie tussen promotor en promovendus is heel hiërarchisch. Hij of zij bepaalt of jij kunt promoveren. Dat is een wezenlijk verschil met een gewone baas.” 

Drempel

De drempel om zich te melden is groot, merkt Soedira. “Ik kan pas iets doen als mensen naar mij komen. Ik ben geen tovenaar met een stokje, maar dan kunnen we kijken hoe we eruit kunnen komen.” Jammer is dat veel mensen pas aankloppen als er al veel is gebeurd. “Sommige zaken slepen al jaren, er is al veel kwaad geschied en daardoor wordt bemiddeling lastiger en tijdrovender. Ik zou hen graag al in een vroeg stadium bij me aan tafel hebben.” Meer dan eens geeft de klager geen toestemming om met de andere partij te gaan praten. “Ik kan dan weinig doen. Maar het heeft toch nut. Ze voelen zich gehoord en dat geeft vaak lucht en ruimte om verder te kunnen of een beslissing te nemen.” 

Zero tolerance

Ze vindt het belangrijk dat er binnen de UM allerlei (klachten)regelingen zijn, al moeten ze wel nageleefd worden. “Maar als je geen regels hebt, kun je ook niks. Ik bewonder het zero tolerance beleid van het college van bestuur wat betreft intimiderend gedrag. Het is een begin dat hopelijk uitmondt in het elkaar aanspreken op bepaalde gedragingen. Zo’n statement geeft een extra handvat, maar voor het uitbannen van bepaald gedrag is meer nodig. Ik denk dat we op een andere manier moeten kijken naar de machtsuitoefening. De UM is een hiërarchische organisatie. Hiërarchie geeft per definitie macht. We moeten kijken hoe leidinggevenden - van promovendi maar bijvoorbeeld ook van servicecentra - met macht omgaan, het gaat om bewustwording, dat ze inzien wat hun macht is en hoe je die op een goede manier aanwendt. Dat gebeurt al, ook bij mij aan tafel. Ik denk aan de baas die zijn medewerker vrijstelt van bepaalde taken zodat hij een cursus en of therapie kan volgen waardoor hij beter in zijn vel zit en daardoor beter kan functioneren.”

De ombudsman heeft geen wachtlijst, wie zich vandaag meldt, zit meestal twee weken later bij haar aan tafel.  Een oplossing naar ieders tevredenheid zit er niet altijd in, zegt ze. “Soms moet iemand de UM verlaten, helaas.” Des te belangrijker is het dat het traject op een goede manier is verlopen, “dat iedereen respectvol behandeld is en zich gehoord en gezien voelt”.

Vragen, klachten? Mail met anna.soedira@maastrichtuniversity.nl.

Ombudsman personeel niet aan alle universiteiten

De Universiteit Utrecht en de Vrije Universiteit kennen al langere tijd een ombudsman voor het personeel.  Daarnaast hebben de Universiteit Maastricht, de TU Delft, Universiteit Twente en de Erasmus Universiteit Rotterdam vrij recent iemand aangesteld, vertelt Paul Herfs, ombudsman aan de UU. De Universiteit van Amsterdam is voornemens een functionaris te benoemen. 

Categories:Categorieën:

CommentsReacties

There are currently no comments.Er zijn geen reacties.

Post a Comment

Laat een reactie achter

Door een reactie te plaatsen gaat u akkoord met de verwerking van de ingevulde gegevens door Observant.
Voor meer informatie: Privacyverklaring
By responding, you agree to send the entered data to Observant.
For more info: Privacy statement

Naam (verplicht)

E-mail (verplicht)