Back to list All Articles Archives Search RSS Terug naar lijst Alle artikelen Archieven Zoek RSS

“Wat gebeurt er als de internetverbinding wegvalt?”

 “Wat gebeurt er als de internetverbinding wegvalt?”

Photographer:Fotograaf:

Simone Golob

Achtergrondverhaal

Online proctoring, toetsing waarbij een surveillant mee kan kijken in de kamer van de student. Het werd overhaast ingevoerd bij drie faculteiten van de Universiteit Maastricht. Studenten werden op het laatste nippertje geconsulteerd, maar niet in openbare raadsvergaderingen. Bezwaren rondom privacy? Decaan Thomas Cleij van de faculteit Science and Engineering: “Moet ik dan tegen vijfhonderd studenten zeggen: Sorry, maar vanwege privacy doen jullie er maar een jaartje langer over? Ik vind van niet.”

Aan de Universiteit van Amsterdam onderneemt de centrale studentenraad rigoureuze stappen die gevolgen kunnen hebben voor het hele hoger onderwijs: ze spannen een kort geding aan tegen hun college van bestuur vanwege online surveillance bij tentamens. “Er schuilt een groot belang in het tegengaan van studievertraging, maar of alternatieve toetsvormen onmogelijk zijn, dat is een discussiepunt”, zegt Pjotr van der Jagt, de voorzitter van de studentenraad, tegen het Amsterdamse universiteitsmedium Folia. Vandaag, donderdag 4 juni, staan ze voor de rechter. Die doet volgende week uitspraak.

Ook aan de Universiteit Maastricht wordt proctoring ingezet om studievertraging te voorkomen. Rector Rianne Letschert noemt het een van de “moeilijke thema’s van dit moment. Je weet dat je veel vraagt van studenten en staf. Het belang van studenten staat voorop, hun diploma moet gewaarborgd zijn, maar we hebben ook docenten waar we voor moeten zorgen [het maken van andere toetsen of honderden take home tentamens nakijken, legt een grote druk op docenten, red.]. Die balans moeten we in de gaten houden, wetende dat nooit iedereen helemaal tevreden is.”
 

Strikte voorwaarden

De UM hanteert strikte voorwaarden en is dan ook niet in zee gegaan met een extern bedrijf zoals het Amerikaanse Proctorio waar onder meer de Vrije Universiteit en de Universiteit van Amsterdam mee werken. Tot grote opluchting van Raoul Winkens, functionaris gegevensbescherming aan de UM. “Bij externe software wordt je computer als het ware ‘overgenomen’. Dan moet je wel een goed verhaal hebben als instelling. Ik heb meteen gezegd: ‘Niet doen’. Je moet daar meer tijd voor nemen. Op zo’n korte termijn kun je de kwaliteit niet waarborgen en de privacy van studenten niet respecteren. Gelukkig bleek er een in-house variant te zijn.” Dat is een lightversie met eigen software, zoals Blackboard Collaborate Ultra, Zoom en Testvision. Opnames zijn niet toegestaan. Ook wordt het eigen personeel ingezet als surveillant.

Dat laatste blijkt makkelijker gezegd dan gedaan. De School of Business and Economics, een van de faculteiten die online proctoring heeft ingevoerd, deed onlangs een zogeheten stresstest. Technisch gezien verliep die prima, zegt Huub Meijers, wetenschappelijk directeur van het onderwijsinstituut van de SBE, maar het organiseren van grote examens bleek een brug te ver. Eigen medewerkers zijn onvoldoende getraind; daar is simpelweg geen tijd voor. De SBE gaat uit van zes studenten per surveillant. Meijers: “Voor 450 studenten hebben we al gauw 75 mensen nodig.” Bovendien vraagt het surveilleren vanwege de huidige coronamaatregelen om veel werkruimte. En die is er niet. Surveillanten moeten meerdere sessies van Blackboard Collaborate Ultra open hebben staan (voor iedere student een sessie) en daarvoor is meer bandbreedte nodig. Die hebben mensen thuis niet altijd, legt Meijers uit. Daarbovenop is er te weinig apparatuur. Zouden er bij de SBE in eerste instantie zo’n twintig vakken via online proctoring verlopen, nu blijven er maar elf over.


IT-toeters en bellen

Is er echt geen alternatief? Nee, zeggen ze bij de SBE, de faculteit Health, Medicine en Life sciences (FHML) en het departement Knowledge Engineering (DKE). “We hebben zorgvuldig een afweging gemaakt”, zegt Mirjam oude Egbrink, wetenschappelijk directeur van het onderwijsinstituut van de FHML. Het gaat om toetsen waarbij niet om inzicht of toepassing wordt gevraagd, maar om kennis die “zo te googlen is”, en dus fraudegevoelig, gaat ze verder.
DKE gebruikt proctoring bij zo’n vijftien vakken, zegt decaan Thomas Cleij. Bètavakken vooral, “waarbij een wiskundig probleem op een klassieke manier moet worden opgelost”. Hij verdedigt het gebruik door te benadrukken dat de UM voor een vorm heeft gekozen “zonder ingewikkelde IT-toeters en bellen. Maar zelfs al zouden we met een extern bedrijf in zee zijn gegaan, dan nog vind ik het verdedigbaar, omdat je vertraging wilt voorkomen.”
Fraude is volgens de bestuurders niet te voorkomen. Cleij: “Zelfs als je fysiek toetst, kunnen studenten frauderen.” Daar is Oude Egbrink het mee eens. “We proberen met proctoring een normale situatie na te bootsen, zoals in het MECC, met surveillanten, maar wie wil frauderen, vindt nu ook wel een weg helaas. Toetsing is nooit 100 procent waterdicht.”
 

Erin geluisd

Welke bezwaren hebben studenten? Op de eerste plaats: privacy. Daar maken studenten zich in het hele land zorgen over, getuige de vele petities en discussies binnen onderwijsinstellingen. Ook de Maastrichtse studentenpartij Novum is een petitie gestart. De studenten voelen zich voor het blok gezet: “Het verhaal was: proctoring of studievertraging. Dat is een manipulatieve grap”, zegt Thomas Vaessen, geneeskunde- en rechtenstudent en lid van studentenpartij Novum. De partij noemt de toetsvorm “onwettig en ongrondwettelijk”. (Rector Letschert ontkent overigens dat er inbreuk wordt gemaakt op grondwetsartikelen, zo zei ze tijdens de universiteitsraadsvergadering, vorige week woensdag.)

“Studenten hebben geen keuze en gaan er maar in mee; niemand wil vertraging”, vindt ook Sangavi Sivananthan, voorzitter van Novum en student aan de FHML. Daarbovenop voelt ze zich “erin geluisd” omdat de toetsvorm in de praktijk anders uitpakt dan op papier. Doelend op de documenten die zij als faculteitsraadslid heeft goedgekeurd. Medestudenten die al proctoring examens hebben afgelegd, klagen over de gang van zaken, vertelt ze. “Opeens werd er een tweede webcam verplicht gesteld waarmee ze het plafond, hun kamer, zelfs onder hun tafel moesten filmen. Dat vereiste was niet bekend bij ons.” Volgens Oude Egbrink, wetenschappelijk directeur van het onderwijsinstituut van de FHML, is dat onjuist. “Dit stond wel degelijk in de stukken die aangeleverd zijn aan de faculteitsraad.”


Slechte internetverbinding

Verder maakt Sivananthan zich zorgen over studenten in andere tijdzones. Ze is niet de enige. Tijdens de laatste faculteitsraadsvergadering van de faculteit Science and Engineering, waar DKE onder valt, stond het onderwerp dankzij studentlid Jurriaan Berger op de agenda. Ook hij kaartte de tijdzones aan. “Wordt daar rekening mee gehouden?” En wat gebeurt er als studenten een slechte internetverbinding hebben die onverhoopt langer dan dertig seconden uitvalt? Is hun tentamen dan ongeldig? Hoe zit het met de alternatieven als studenten echt niet willen? Er is veel onzekerheid onder studenten en dat leidt weer tot stress, luidt de conclusie van Berger.

Inmiddels ligt er bij DKE een lijvig document van 14 pagina’s met instructies, antwoorden op praktische vragen en do’s en don’ts (zorg voor een tweede pen en genoeg papier om op te schrijven, ga niet naar het toilet tijdens het examen, zorg dat er niets aan je muur hangt). Vooraf moeten studenten zichzelf legitimeren met hun studenten- of identiteitskaart en volgt er een ‘omgevingscheck’. De protocollen van de andere faculteiten zien er anders uit. In de universiteitsraadsvergadering van vorige week woensdag werd opgeroepen tot een UM-breed protocol. Rector Letschert zei het mee te nemen in de evaluatie. Het college van bestuur heeft groen licht gegeven voor het gebruik van proctoring tot 31 augustus. Na een evaluatie valt een besluit over het gebruik ervan in het nieuwe academisch jaar.


Buitengewone bijeenkomst

Hoe verliep de invoering van proctoring aan de UM, werd de universitaire of facultaire medezeggenschap erin betrokken? Het was ergens in april dat rector Letschert de vicedecanen van de faculteiten sprak over de stand van zaken in het onderwijs. Toetsbeleid is een bevoegdheid van de faculteiten, zegt ze desgevraagd. “Dat loopt niet via het college van bestuur.” In die gesprekken kwam online proctoring al voorbij, er waren ideeën, “sommigen waren zelfs al in overleg met externe bedrijven. Ik heb gezegd: ‘Wacht, laten we deze manier van toetsen met elkaar afstemmen, niet ieder op zijn of haar eigen manier.” De rector stond erop dat de studentvertegenwoordigers in de faculteiten hierover zouden worden geconsulteerd. Dat was nog niet gebeurd. En lukte het vanwege tijdsgebrek niet meer in een reguliere faculteitsvergadering, dan moest het maar tijdens een ‘buitengewone’ bijeenkomst.

Die bijeenkomsten kwamen er, maar altijd achter (virtuele) gesloten deuren en vaak halsoverkop. Zoals bij de FHML. Op donderdag 30 april zou daar het eerste online proctoring examen plaatsvinden. Een kleine week daarvoor kreeg Juul Hennissen, geneeskundestudent en voorzitter van de studentengeleding, een e-mail van het bestuur. “Met de vraag of we akkoord wilden gaan met bijgevoegde documenten.” Hij en zijn mederaadsleden hadden vervolgens wel nog ‘wat’ vragen. Drie pagina’s vol. Er volgde op dinsdag een overleg, “alles werd doorgesproken. Ik had er vertrouwen in”, zegt Hennissen. Er waren kritiekpunten, maar de meeste werden ter plekke “opgelost of toegelicht”. Twee vragen bleven wel liggen. Een: Wat te doen aan ongelijke kansen, omdat de ene student in een rumoerig studentenhuis woont met instabiel internet en de ander bij zijn ouders thuis met uitstekende wifi? Twee: Wat gebeurt er als studenten bezwaar hebben, bijvoorbeeld op het gebied van privacy? Is er dan een alternatieve toetsvorm? Uiteindelijk gingen de studentraadsleden akkoord, mits aan alle studenten vooraf duidelijk wordt gemaakt dat als het niet lukt vanuit thuis of als ze bezwaar hebben, contact kunnen opnemen met de faculteit en naar een oplossing wordt gezocht. Daar is gehoor aan gegeven, zegt Hennissen. “Er is al met al goed naar ons geluisterd, maar het is jammer dat het signaal om ons erbij te betrekken vanuit de Berg moest komen.” Volgens Oude Egbrink, wetenschappelijk directeur van het onderwijsinstituut van de FHML, krijgen studenten die serieuze problemen hebben met proctoring vanwege hun thuissituatie de mogelijkheid om de toets “on-campus” te maken.

Was het een onhandige manoeuvre om studenten te ‘vergeten’ in het besluitvormingsproces? Rector Letschert: “Voorop gesteld: faculteiten doen hun stinkende best. Er ligt gigantisch veel werk, dan denk je niet aan afstemming. Ik vind het vervelend dat het niet is gebeurd, maar ik begrijp wel hoe het zo heeft kunnen lopen.”
 

Vertrouwelijk

De medezeggenschap heeft instemmingsrecht met betrekking tot de niet-onderwijsinhoudelijke delen van het Onderwijs- en Examenreglement (OER), schreef minister Van Engelshoven van Onderwijs eind april als antwoord op Kamervragen over het thema. En daar valt in principe ook online proctoring onder. Maar: “Indien de continuïteit van het onderwijs en de examinering dit vereist, kan de medezeggenschap ook achteraf worden betrokken.”
Volgens Oude Egbrink van het onderwijsinstituut van de FHML is instemming door de raad niet noodzakelijk, omdat de OER alleen op hoofdlijnen ingaat op de toetsvormen in een opleiding. “De invulling gebeurt per onderwijsonderdeel in toetsplannen, en die worden voor iedere toetsperiode besproken met en goedgekeurd door de examencommissie.”
Ook decaan Cleij zag geen ‘formele’ noodzaak, maar nodigde de studenten toch uit voor een online meeting. “Ik vind het leuk om over dit soort dingen te discussiëren.”

Zelf heeft Letschert een paar weken geleden discussie gevoerd over proctoring in de universiteitsraadscommissie onderwijs en onderzoek. Vertrouwelijk, want, zegt ze, in de nota ging het ook om veiligheidsissues rondom ICT. “Je wilt niet dat gevoelige informatie op straat komt te liggen.” Vorige week woensdag werd het thema dan toch in het openbare deel besproken. De bijbehorende nota werd nog steeds niet gedeeld met de pers. Volgens ingewijden staan er echter geen ICT-gevoeligheden in.

Categories:Categorieën:

CommentsReacties

There are currently no comments.Er zijn geen reacties.

Post a Comment

Laat een reactie achter

Door een reactie te plaatsen gaat u akkoord met de verwerking van de ingevulde gegevens door Observant.
Voor meer informatie: Privacyverklaring
By responding, you agree to send the entered data to Observant.
For more info: Privacy statement

Naam (verplicht)

E-mail (verplicht)