Back to list All Articles Archives Search RSS Terug naar lijst Alle artikelen Archieven Zoek RSS

Gesprekken over literatuur op twitter

Gesprekken over literatuur op twitter Gesprekken over literatuur op twitter

Photographer:Fotograaf:

Archief Bart Penders

De tweede golf: Bart Penders

Bart Penders, universitair hoofddocent metamedica bij de faculteit Health Medicine and Life sciences (FHML), mist de informele gesprekjes op het werk, met collega’s, maar ook met studenten. Over hoe het gaat, maar ook over vakliteratuur. Toch brengt deze periode ook positieve dingen met zich mee. Penders besteedt meer tijd met zijn dochters (8 en 6 jaar oud) en heeft een nieuwe hobby: samen met zijn dochter, een bolderkar en een prikker door de buurt om afval op te ruimen.

Een interview met Observant. Een jaar geleden had Penders dat misschien niet gedaan. Door corona is zijn prioriteitenlijst er anders uit gaan zien. Penders neemt tegenwoordig meer tijd om met journalisten te praten of om bijvoorbeeld lezingen te geven. Zo gaf hij eind vorig jaar bij de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) een webinar over vertrouwen in de alsmaar versnellende wetenschap (zie kader). “Dat soort dingen – deze bijdragen aan het debat – vind ik op dit moment waardevoller dan nieuwe aanvragen en artikelen schrijven.” Hij keek voorheen dus kritischer naar zulke aanvragen van journalisten of studenten, maar tegelijkertijd zijn deze initiatieven tegenwoordig ook van een hoger niveau, zegt Penders. “Webinars, podcasts en andere online evenementen zijn in korte tijd noodgedwongen veel professioneler geworden.”

Onderwijs
Ook het onderwijs is door de coronacrisis rigoureus veranderd. “Het is leuk om te zien dat docenten aan de slag gaan met nieuwe ideeën en tools, maar zelf vind ik dit soort onderwijs minder leuk.” Niet omdat het technisch te ingewikkeld is; veel van Penders collega’s bij de master Global Health deden al veel met online onderwijs. “We hoefden het wiel dus niet opnieuw uit te vinden. Dat gaf rust.” Maar Penders mist het informele deel van de colleges: de vragen en gesprekjes in de pauze van een college of na afloop. “Die zijn heel belangrijk voor de ontwikkeling van studenten.” Vooral bij zijn tak van sport: de sociologie, ethiek en filosofie achter de wetenschap. “Wat ik tijdens een college vertel, moet vaak een beetje bezinken. Daarom zijn die gesprekjes achteraf zo belangrijk. ” Tegenwoordig krijgt hij vaak mailtjes met vragen. “Dat is niet dezelfde manier van dialoog.”

Literatuurgesprekjes
Ook de informele gesprekjes met collega’s mist Penders door het thuiswerken. Dat praatje aan de deur van de kamer van een collega, of bij de koffieautomaat. “Bijvoorbeeld over (vak)literatuur. Als ik een nieuw boek of een nieuwe bundel lees, dan vind ik daar wat van. Het daar met collega’s over hebben scherpt je eigen gedachten. Die gesprekjes duren soms maar anderhalve minuut. Daar plan je geen formele afspraak voor in.”
Om die ‘literatuurgesprekjes’ niet helemaal verloren te laten gaan, is Penders actiever geworden op sociale media, vooral op twitter. Zijn teller staat op ruim 8,5 duizend tweets. Een enkele gaat over zijn thuiswerkschoeisel: zijn sloffen ofwel zijn #academicslippers. Maar het overgrote deel gaat over wetenschap. Bijvoorbeeld over het boek ‘The Innovation Delusion’ van Andrew Russell en Lee Vinsel. “Daar krijg ik ook respons op. Vaak zijn dat andere mensen dan mijn UM-collega’s, maar het is een manier om verbonden te blijven.”

Hoe-ist?
‘Hoe gaat het met je?’ Om die vraag toch zo af en toe aan collega’s te kunnen stellen, organiseerde zijn afdeling tijdens de eerste golf elke vrijdag een digitale borrel. Leuk in het begin, maar op termijn werd het een “extra zoommeeting. We nemen nu wat extra tijd tijdens werkbijeenkomsten. Vooraf of achteraf kunnen collega’s dan vertellen over hun verjaardag, werk in de tuin of als ze ziek zijn geweest. De dingen die je normaal ook meekrijgt.”

Goed internet
Door de coronaregels mogen er slechts dertien mensen van Penders afdeling op de faculteit werken. “Ik heb maar heel weinig onderwijs de eerste periodes en er is thuis een aparte werkkamer met goed internet. Ik bied de gelegenheid om naar de faculteit te gaan aan mensen die dat niet hebben.” Tenminste, meestal heeft hij de werkkamer voor zichzelf. Er zijn dagen waarop hij in de keuken werkt, dan zit zijn vrouw op het thuiskantoor. “We werken allebei parttime en twee dagen per week is er een halve dag overlap, dan doen we om en om.”

Flink verdund
Een wijntje en een hapje met de buren op de gedeelde oprit. Dat is in grote lijnen het sociale leven van Penders. “Incidenteel gaan we nog wel eens bij vrienden op bezoek, vooral toen het weer nog wat beter was, maar verder is het contact flink verdund.” De familie Penders neemt de maatregelen heel serieus. “Tijdens de eerste golf zijn enkele familieleden en bekenden besmet geraakt.” Niet iedereen overleefde het. “Geen eerstegraads familie, maar we hadden daar wel intensief contact mee.” Veel nare herinneringen. Er waren daarom zenuwen toen de tweede golf begon, maar “vooralsnog gaat het goed”.

Existentiële crisis
De rest van de tijd spendeert hij met zijn twee jonge dochters. “Die hebben ook extra aandacht nodig. Veel van het coronavirus gaat – gelukkig – over hun hoofden heen. Geen existentiële crisis dus, maar ze weten wel ongeveer wat er speelt, vooral de oudste. Ook zij worden beperkt.” Zo ging de eindejaarsvoorstelling van de dansvereniging niet door. “Het is een teleurstelling dat dat niet kan.” Om besmettingen te voorkomen is er ook veel minder contact met hun grootouders. “Dat vinden ze niet leuk. Waar ze hen vroeger minimaal maandelijks zagen, was het aantal bezoekjes in het afgelopen jaar op een hand te tellen.”

Bolderkar
Een voordeel van de crisis is dat er meer tijd is om samen dingen te doen, zegt Penders. “Je bent heel erg aangewezen op je eigen gezin. Je moet er samen iets van maken.” Ze spelen spelletjes, maken knutselprojectjes en zelfs van de thuisscholing heeft hij genoten. “Het kostte veel tijd, maar het is heel leuk om zo betrokken te zijn bij hun schoolwerk.”
Wat ze sinds de tweede golf ook samen doen: met een bolderkar door de buurt wandelen om afval op te rapen met een prikker. Een nieuwe hobby, zegt Penders. “Het idee was van mijn oudste dochter. Ook dat er in het karretje emmers moesten staan om het afval meteen te kunnen scheiden.” Leuk om te doen? Of zo jong al zulke grote idealen? “Ze maakt zich zorgen om het klimaat.” Dat komt niet helemaal uit de lucht vallen. “Wij zijn daar ook mee bezig, door ons huis te vergroenen, dat ziet ze.”

Broddelwetenschap

Eind vorig jaar gaf Penders voor de KNAW (Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen) samen met drie collega’s uit Tilburg en Amsterdam een webinar over wetenschap in tijden van corona. Penders’ bijdrage ging over de geloofwaardigheid van de studies die soms razendsnel tot stand komen.

Die snelheid is een succes, zegt Penders. “Al binnen een jaar waren er verschillende vaccins op de markt. Maar de snelheid heeft ook een prijs. Los van de werkdruk en de geestelijke gezondheid van onderzoekers leidt het ook tot fouten en slordigheden. Wetenschappers uit verschillende disciplines zijn op het onderwerp ‘corona’ gesprongen, ook degenen zonder de juiste expertise. Daardoor wordt er veel ‘broddelwetenschap’ geproduceerd. De experts kunnen het kaf wel van het koren scheiden, maar voor beleidsmakers, journalisten en het publiek is dat vaak moeilijk.”

Deze alsmaar versnellende academie is niet duurzaam, zegt Penders. Ook is het wat hem betreft niet goed voor de geloofwaardigheid van de wetenschap. Al is er vooralsnog geen reden tot paniek. “Het gaat altijd een beetje op en neer, maar al met al is het vertrouwen in de wetenschap structureel hoog.”

Categories:Categorieën:

CommentsReacties

There are currently no comments.Er zijn geen reacties.

Post a Comment

Laat een reactie achter

Door een reactie te plaatsen gaat u akkoord met de verwerking van de ingevulde gegevens door Observant.
Voor meer informatie: Privacyverklaring
By responding, you agree to send the entered data to Observant.
For more info: Privacy statement

Naam (verplicht)

E-mail (verplicht)