Het liefst was ik fulltime kunstenaar geweest. Als jongetje tekende ik al graag. Mijn ouders stimuleerden dat. Mijn moeder had een onderwijsakte in tekenen, was creatief, mijn vader – een perfectionist pur sang – heeft me perspectief leren tekenen. Ik ben ze daar nog steeds dankbaar voor. Na de kunstacademie dacht ik in mijn jeugdig enthousiasme dat ik de wereld ging veroveren. Maar ik werkte mezelf over de kop: zet me in een atelier en laat me mijn gang gaan, en ik weet van geen ophouden. Dat ik na een paar jaar die advertentie zag – ‘Universiteit Maastricht zoekt receptionist’ – heeft me gered. Kunst maken is keihard werken. Achter de balie kan ik dat even stopzetten, moet ik gewoon heel basic met anderen bezig zijn: dat is ontspanning. Bovendien, wie fulltime kunstenaar wil zijn, moet concessies doen. Heb je succes met een bepaalde formule, dan wil men het liefst dat je die herhaalt. En ik wil mijn gang kunnen gaan. Ik ben eigenzinnig, ga soms tegen de heersende opinie in – niet om te provoceren, maar omdat ik iets echt vind. Dat Vincent van Gogh in mijn beleving een slechte schilder was, bijvoorbeeld.
Wanneer heb je voor het laatst gehuild? Deze week, bij een documentaire over iemand die tot celstraf veroordeeld was, maar volhield onschuldig te zijn. Na jaren bleek dat hij het inderdaad niet had gedaan. Mij raakte het dat wij mensen blijkbaar maar heel moeilijk kunnen leven met iets gewoon níet te weten. Dat heb ik zelf ook. Toen ik afstudeerde, speelde de verdwijning van de Maastrichtse studente Tanja Groen. Die zaak is nu al meer dan dertig jaar onopgelost. Zij werd voor het laatst gezien in de Herbenusstraat, ik kan daar nog altijd niet doorheen lopen zonder eraan te denken.
"De wereld is gelaagd, mensen zijn gelaagd, en ik heb er moeite mee als anderen dat niet willen zien"
Mijn vrienden ergeren zich aan… mijn perfectionisme. Ik heb een uitgesproken mening over hoe dingen moeten gebeuren. Dat je samen een tent opzet en denkt: die scheerlijnen staan verkeerd, laat mij dat maar even alleen doen. Dat kan schuren; ik kan opvliegend zijn als ik mijn zin niet krijg, al kan ik dat tegenwoordig wat gemakkelijker laten gaan.
Ik haat het als mensen aan de balie vragen om… Ik haat niets, maar vind het heel vervelend als mensen me niet serieus nemen, een houding aannemen van ‘het is maar een receptionist, een simpele ziel’. Ik doe dit werk sinds 1998 en als het me iets geleerd heeft, is het dat zulke hokjes niet bestaan. Ik heb collega’s die ook kunstenaar zijn, er lopen hier schoonmakers rond die in hun thuisland arts waren... De wereld is gelaagd, mensen zijn gelaagd, en ik heb er moeite mee als anderen dat niet willen zien.
Voor welk kunstwerk rijd je om? Ruitvormige compositie met twee lijnen van Piet Mondriaan, een wit vlak met twee haaks op elkaar staande zwarte lijnen. Abstractie is de werkelijkheid afpellen tot de essentie overblijft, en Mondriaan bereikt daar de volmaakte abstractie, een puur evenwicht, een harmonie. Die eenvoud is zó mooi. Als er al een God bestaat, dan ligt die voor mijn gevoel daarin besloten.
Ik bid weleens. Ik ben agnost, ik weet niet of God bestaat. Maar ik ben mijn ouders dankbaar voor mijn katholieke opvoeding. Ik heb essentiële waarden meegekregen: eenvoud, dienstbaarheid en de bereidheid om anderen waar je kunt, te helpen. [Lachend] Als een goede receptionist ja.
Ik geloof dat het leven uiteindelijk geen zin heeft, maar dat vind ik juist mooi. Daardoor proberen we er zelf zin aan te géven. Al die kerken, schilderijen en beelden zijn fascinerend: dat de mens zóveel moeite doet om zijn innerlijke overtuigingen zichtbaar te maken. En hóe! Wie in Maastricht de Sint-Servaasbasiliek bekijkt, zegt toch niet dat die wel mag verdwijnen? Op zondag zien ze me niet vaak meer in de kerk, maar als ik in Frankrijk ben, vind ik niets lekkerder dan een willekeurig kerkje inlopen en die met wierook doordrenkte lucht opsnuiven. In die zin ben ik oerkatholiek.
"Ik vrees het destructieve in de mens. Tegelijk fascineert het geweld dat hij in zich draagt me"
Ik vrees… het destructieve in de mens, het onbegrip voor de ander dat ik in onze samenleving steeds meer zie – kijk maar naar de verkiezingswinst van de PVV. Ik ben bang dat we elkaar weer, zoals zo vaak in de geschiedenis, op basis van niets naar de andere wereld gaan helpen. Tegelijk fascineert het geweld dat de mens in zich draagt me. Waar dat in zit? [Lacht] Ik werk bij de faculteit psychologie, dus ik moet oppassen met wat ik zeg, maar ik ben als kind erg gepest, tot op het punt dat ik na school opgewacht en in elkaar geslagen werd. Ik snapte toen helemaal niet waarom ik er steeds uitgepikt werd. Mensen vinden mijn werk soms naargeestig; misschien is dat mijn manier om alsnog grip te krijgen op het irrationele van wat me overkomen is.
De kunst is mijn grote liefde. Lóes is mijn grote liefde. We zijn 34 jaar bij elkaar en 25 jaar getrouwd. We zaten samen op de kunstacademie. Het klikte vanaf dag 1, we raakten goed bevriend, maar zij had nog een relatie. Toen die uitging, bleek het gevoel wederzijds. Als je samen zóveel plezier hebt als wij, de rottige dingen van het leven draaglijker kunt maken en elkaars beste vrienden bent… waarom zou je daar dan niet voor gaan? Zo simpel was het. En zo simpel is het nog steeds.