De denkfout die veel mannen volgens Dewitte maken, is dat consent iets is wat je aan moet voelen, wat je van nature moet weten. “Maar het is een vaardigheid die je kunt trainen. We weten uit onderzoek dat mannen non-verbale signalen inderdaad vaker – al dan niet onterecht – als impliciete toestemming interpreteren. Non-verbale signalen kunnen verkeerd worden geïnterpreteerd. Je kan beter verbaal communiceren om misverstanden te voorkomen. Het is belangrijk om te benadrukken dat zwijgen niet hetzelfde is als instemmen. Toestemming moet actief en expliciet zijn en van beide partijen komen.”
Dynamisch concept
Toestemming moet continu worden gegeven, benadrukt Dewitte. “Zelfs als je eerder toestemming hebt gegeven, kun je van gedachten veranderen en heb je het recht om dit op elk moment aan te geven.” Ga er dus niet vanuit dat als je eenmaal toestemming hebt om iemand bijvoorbeeld te zoenen, die toestemming dan ook geldt voor alle verdere stappen. “Consent is een dynamisch concept. Dus check het even bij iedere nieuwe fase. Onder de kleren voelen, orale seks, penetratie: vraag of het nog goed voelt.” Ook in een relatie is dit belangrijk. “Daar ken je je partner op een gegeven moment beter en kun je wel meer uitgaan van non-verbale signalen en impliciete toestemming. Maar als je bijvoorbeeld één keer anale seks hebt gehad, betekent dat niet dat je dat iedere keer wil.”
Voor sommigen voelt het misschien vreemd om zo vaak te informeren of het nog oké is wat ze doen. “Maar ik denk dat het eigenlijk alleen maar gewaardeerd wordt. Het is een teken dat je wilt dat het fijn is, een teken van respect. Bovendien, hoe meer mensen het doen, hoe meer consent ingeburgerd raakt.”
Onzeker
Dat (hetero)mannen hier soms onzeker van worden, begrijpt Dewitte. “Lang werd seks gezien als het recht van de man en de plicht van de vrouw. Vrouwen volgden de man, dat was normaal. Nu zien we dat vrouwen steeds meer hun seksualiteit, hun wensen én hun grenzen ontdekken. Tegelijkertijd rapporteren mannen dat ze minder zin in seks hebben, minder vaak klaarkomen. Ze focussen zich te veel op de partner, of die het nog fijn heeft.” Maar als je op dat moment toestemming hebt, zegt ze, dan mag je er ook gewoon voor gaan. “Probeer het dan los te laten.”
Hier is volgens Dewitte ook een rol voor vrouwen weggelegd. “Als je merkt dat iemand aarzelend is, geef dan expliciet aan dat het goed is wat hij doet. Laat het niet zomaar over je heen komen, maar geef actief aan wat je wil.”