The Farthest is een prachtige en ontroerende documentaire over wetenschap. De docu belicht de ontstaansgeschiedenis van Voyager 1 en 2, de twee onbemande ruimtesondes die in 1977 gelanceerd werden. Op de NASA-website kan je in real-time volgen hoe ver ze van ons verwijderd zijn. De geïnterviewde wetenschappers vinden het troostrijk dat ze konden bijdragen aan iets dat hen niet alleen overstijgt, maar ook overleeft. Lang nadat zij het tijdelijke voor het eeuwige hebben ingeruild, reizen Voyager 1 en 2 nog steeds door de kosmos. Voor de betrokken wetenschappers – en bij uitbreiding: de mensheid – een afdruk van hun doortocht op aarde.
Beide Voyagers bevatten ook de inhoud van de Golden Record: een plaat met boodschappen in beeld en geluid van de mens aan de kosmos, voor het geval een Voyager in aanraking komt met buitenaards leven. En als de mens zichzelf aan de buitenwereld moet presenteren, dan doet die iets zeer menselijks: zich van de beste kant tonen. Kurt Waldheim, voormalig Secretaris-generaal van de Verenigde Naties, sprak de openingswoorden in: ‘we step into the universe seeking only peace and friendship’. Ik snap dat je mogelijk buitenaards leven niet élk facet van de mens wil laten zien, maar deze toon is toch erg misleidend. Zoveel aspecten blijven onvermeld – sla er de geschiedenis en actualiteit maar op na.
Zelf zou ik de NASA adviseren om een compilatie van Man Bijt Hond-reportages de ruimte in te sturen om onze merkwaardige kantjes te presenteren. Zoals de man die naar taalfouten speurt in de Dikke Van Dale (YouTube: ‘Spellingfreak’). Of de mannen die stellig beweren dat ze enkel naar porno kijken voor de verhaallijnen en de architectuur (YouTube: ‘Porno met verhaal’). Om een meer realistische kijk op ‘vrede en vriendschap’ te bieden, zou de NASA het nieuws, maar ook de sociale media van populistische politici, in real-time in de kosmos kunnen uitzenden. Als aliens dan nog de moed vinden om ons te ontmoeten, dan weet je dat ze onversaagd zijn. Of om het met twee van mijn favoriete filosofen, Calvin & Hobbes, te zeggen: misschien is het meest overtuigende bewijs van intelligent buitenaards leven net dat ze ons nog niet gecontacteerd hebben.
Katleen Gabriels, universitair hoofddocent techniek- en moraalfilosofie (FASoS)