Dat deelde rector Pamela Habibović onlangs mee in een commissievergadering van de universiteitsraad. Daarmee volgt de UM het advies van een landelijke werkgroep die internationale ranglijsten als Times Higher Education (THE), QS en Shanghai Ranking onder de loep nam. Het is bijna onmogelijk om de prestaties van een onderwijsinstelling, waar zowel onderzoek als onderwijs wordt gedaan, te vangen in één totaalscore, stellen de experts. Bovendien staan de rankings op gespannen voet met erkennen en waarderen. Plus, misschien wel het belangrijkste: de methodologieën zijn weinig transparant. Daarom stelt de landelijke expertgroep een cultuuromslag voor waarbij “verantwoord gebruik wordt aangemoedigd en opportunistisch gebruik moet worden vermeden”, aldus de memo aan de U-raad.
Deze omslag betekent voor de UM overigens niet dat alle ranglijsten in de ban worden gedaan. Wie zoekt naar opleidingen op de universitaire website (zeker de Engelstalige en in de economie-en businesshoek), ziet her en der nog heel wat scores. Neem het predicaat ‘topopleiding’ in de Nederlandse Keuzegids. Dat vermeldt het University College Maastricht bijvoorbeeld heel duidelijk. Ook het feit dat Maastricht tiende staat in THE Young University Rankings (instellingen van vijftig jaar of jonger) wordt door sommige opleidingen benadrukt.
Data
Het voortaan wel of niet meer aanleveren van data aan bijvoorbeeld THE is nog niet uitgekristalliseerd. De Universiteit Utrecht (UU) gooide er in 2023 het bijltje bij neer; uit onvrede stuurde ze geen gegevens meer op. Dat de UU vervolgens niet werd opgenomen in de THE-wereldranglijst was “een ingecalculeerd risico”, staat er in de memo aan de U-raad. De UM overweegt de gegevens die THE en QS uit Maastricht ontvangen openbaar te maken, maar dat is afhankelijk van de houding van andere Nederlandse universiteiten, klinkt het.
In elk geval omarmt het college van bestuur wel het alternatief More Than Our Rank. Dit is een initiatief van de International Network of Research Management Societies (INORMS) dat een kritische boodschap de wereld in stuurt: kwaliteit is meer dan één getal. Verder geeft de UM geen e-mailadressen aan de ranking-instituten voor UM-brede enquêtes.
Risico
Krithik Rock, studentlid in de U-raad, vraagt zich hardop af wat deze ‘koerswijziging’ betekent voor de werving van internationale studenten. “Dat is een risico”, antwoordt de rector, maar het is een slechts een deel dat gebruik maakt van ranglijsten voor de studiekeuze. Wel is het volgens Habibović belangrijk om “goed te communiceren waarom we dit samen met alle andere universiteiten doen”.