Eerst even dit: waarom heeft de niet-confessionele Universiteit Maastricht eigenlijk boeken over heiligen? Dat heeft alles te maken met het ontstaan van de UM, legt de conservator uit. Met het eerste universiteitsgebouw, het voormalige jezuïetenklooster aan de Tongersestraat, nu de School of Business and Economics, kwam ook de bibliotheek ervan mee. Die werd de basis van wat nu de ‘Bijzondere Collecties’ heet. Die verzameling bevatte trouwens lang niet alleen religieuze werken, zegt Essers, maar bijvoorbeeld ook “anatomische atlassen, medische en economische handboeken, reisboeken en een rechtshistorische collectie”.
Poëzie
En al die soms eeuwenoude boeken mogen gezien worden, vindt de conservator. Of beter nog, gebruikt, door studenten, medewerkers én geïnteresseerden van buiten. “Dit is geen afgeschermde collectie die alleen voor een paar historici van belang is. Deze collectie hoort bij het erfgoed van de stad.” Dat de organisatie van de Heiligdomsvaart hem vroeg iets te doen, verraste hem dan ook niet. “We zijn altijd op zoek naar samenwerkingen, ook met externe partijen, daar hebben we veel in geïnvesteerd.”
Al ging de eerste vraag niet zozeer over boeken, maar over poëzie. “Wij hebben jarenlang rondom de Museumnacht een spoken word-avond voor studenten georganiseerd in boekhandel Dominicanen. De cultureel coördinator van de Heiligdomsvaart wilde weten of we nog een keer zoiets wilden doen. We hebben een programma van twee uur gemaakt. Drie studenten gaan iets doen rond het thema van de Heiligdomsvaart: ‘Wees een bruggenbouwer’. Ook drie leerlingen uit de bovenbouw van het United World College treden op.”
"Heel interessante polemiek"
En er is dus de rondleiding, die Essers op 17, 18 en 19 juni geeft. Hij wijst op de Servaasbiografie. “Ik vind het bijzonder dat we die hebben, de eerste echte levensbeschrijving van de patroonheilige van de stad. Dit boek gaat een centraal punt in mijn verhaal worden, net als de felle protestantse reactie erop in de vorm van het boek van predikant Van Hamerstede, die vond dat er “leugenaghtige vertellingen” over Servaas in stonden – we zitten in de zeventiende eeuw, toen protestanten en katholieken tegenover elkaar stonden. Die polemiek is heel interessant.” En, grinnikt hij, voor sommigen winstgevend. “Van sommige boeken werden versies met verschillende titelpagina’s gedrukt, waarbij op de een het katholieke en op de ander het protestantse werd benadrukt. Op exact hetzelfde boek! Die drukker had een goede commerciële instelling.”
De spoken word-avond begint op maandag 16 juni om 20.00 uur in boekhandel Dominicanen. De avond is vrij toegankelijk, aanmelden is niet nodig. Ook de rondleiding ‘Leugenaghtige Vertellingen’ is vrij toegankelijk. Het aantal plaatsen is beperkt, aanmelden kan hier.