De Zwitserse Ines hoeft maar even na te denken voordat ze antwoord geeft op de vraag hoe oud de universiteit is. “50 jaar.” Het is een gok, geeft ze toe, maar wel een goed doordachte. “Ik had al gehoord, voordat ik hier naartoe kwam, dat het een vrij jonge universiteit is. Dan is het gek om te denken dat het een instelling is van honderden jaren oud.” Ze is eerstejaars en heeft naar eigen zeggen maar weinig meegekregen vanuit de universiteit over het aanstaande jubileum, maar herinnert zich wel een e-mail “over een gala of zoiets? Het precieze onderwerp weet ik niet meer, maar dat is me bijgebleven.”
Medestudente Hannah vult haar aan: “De koning komt. Ik heb meteen mijn oma gebeld, die is gek op koningshuizen, dus dat wilde ik haar wel even laten weten.” Dat hij komt voor het 50-jarig jubileum, is niet blijven hangen, zelf denkt ze dat de UM 75 jaar oud is. “Ik heb iets voorbij zien komen op sociale media, met een 5. Ik wist alleen niet meer op welke plek dat cijfer stond.”
Relatief jong
Ze is niet de enige die er een paar jaar naast zit, blijkt uit een kleine rondgang van Observant in enkele universiteitsgebouwen in de binnenstad. Toch komen de meeste antwoorden aardig in de buurt van de daadwerkelijke leeftijd. De ondervraagde studenten realiseren zich allemaal dat Maastricht nog niet zo lang een universiteit binnen de stadsmuren heeft. “Ik heb gelezen, toen ik me aanmeldde, dat de UM relatief jong is. Dus 100 jaar zou niet logisch zijn”, zegt de Amerikaanse Sydney die net is gearriveerd in Limburg als uitwisselingsstudent: “55 jaar?” Niet slecht voor iemand die nog nauwelijks tijd heeft gehad om zich in te lezen.
“In Maastricht hoor je nooit verhalen over vroeger, over de universiteit en hoe het was. Dan weet je dat de historie niet eeuwen teruggaat. Ik zeg 40 jaar, omdat ik denk dat hij 50 gaat zeggen”, aldus de Duitse Felix, terwijl hij wijst op zijn tafelgenoot. Die heeft het inderdaad bij het juiste eind. “Mijn zus heeft hier ook gestudeerd, zij zei twee jaar geleden tegen mij dat dit jubileum eraan kwam”, verklapt de Hongaarse Balint. Zijn tijd in Maastricht zit er bijna op, Felix moet nog een jaar. “Ik vind het fijn dat het hier allemaal wat losser is, in Duitsland is het onderwijs zo star. Hier heb je veel meer contact met elkaar, in kleinere groepen. Dat bevalt me wel.”
"Er was toch niks anders?"
“Dit is toch de grootste internationale universiteit van Nederland? Dat heb ik wel gelezen toen ik me oriënteerde op een studie in het buitenland”, zegt de Australische Grace nadat ze een leeftijd van 75 jaar op een blaadje heeft geschreven. “Dat voelt als een goed getal. Ik weet dat er niet zo’n heel lange geschiedenis is, dat hebben we gehoord tijdens de introductie, toen hebben we ook een rondleiding langs de universiteitsgebouwen gehad.” Waarom de universiteit zo jong is, weet ze niet. “Omdat er niks anders was?” Deels goed, het verhaal over de sluiting van de Zuid-Limburgse mijnen, de beloofde compensatie daarvoor en de stevige lobby om het hoger onderwijs binnen de provinciale grenzen te krijgen, kent ze niet.
Ook medestudent en landgenoot Ellie is niet zo diep in de historie gedoken, maar weet wel precies hoeveel kaarsjes de UM mag uitblazen: 50. “Ik was bij de onthulling van prins Carnaval afgelopen weekend, daar werden flyers uitgedeeld waarop dat getal stond en ook iets met de UM. Dus ik dacht wel dat het met elkaar te maken zou hebben.” Carnavalsvereniging De Tempeleers viert inderdaad het universiteitsfeest mee en speldt dit jaar geen Prinseorde op bij de mensen die zich inzetten voor vastelaovend, maar ’t Perfesserke (het professortje), een medaille met de afbeelding van Sjeng Tans, medeoprichter van de Universiteit Maastricht.