"Ik hoop vooral dat ik er anderen mee kan helpen”

"Ik hoop vooral dat ik er anderen mee kan helpen”

Slechtziende studente zet “veel te veel” lesstof om in begrijpelijke podcast

05-02-2026 · Achtergrond

Veel literatuur en lange begrippenlijsten. Het is voor menig student een opgave om dat allemaal van buiten te leren, maar voor Noortje van Maldegem nog net wat meer. De tweedejaars studente Data Sciences and Artificial Intelligence, die nog maar voor 20 procent kan zien, zocht – en vond – een even simpele als doeltreffende manier om zich de lesstof eigen te maken.

“Met podcasts”, verklapt Van Maldegem maar meteen. En die maakt ze zelf, al klinkt dat volgens haar gewichtiger dan het daadwerkelijk is. Haar podcasts zijn door de computer gegenereerd en weten dankzij de door de studente ingevoerde informatie de lesstof behapbaar te maken. “Zo spannend is het niet, maar wel heel doeltreffend. En voor mij een uitkomst.”

Het begon allemaal met het vak Computational and Cognitive Neuroscience, zegt Van Maldegem. “Een fantastisch vak, maar met echt heel veel literatuur. Ik was een weekend bezig met de lesstof van één college.” De behandelde onderwerpen bleken complex, met voor Van Maldegem soms onbekende terminologie. Bovendien heeft ze ook nog eens meer tijd nodig om alles te kunnen lezen. De studente ziet slecht vanwege een hersentumor op de kruising van haar oogzenuwen.

Wandelen

Ze klopte aan bij haar docenten met de vraag of ze misschien op een andere manier een beetje bij kon blijven, maar die hadden geen pasklaar antwoord. Het zette Van Maldegem aan het denken. “Ik loop elke dag naar de universiteit en weer terug, een tocht van zo’n zes kilometer. Wat als ik tijdens die wandeling nou eens kon luisteren naar de lesstof?”

De studente zocht daarvoor haar toevlucht bij de software van de universiteit die tekst omzet in spraak en wordt aangeboden aan studenten die daar baat bij zouden kunnen hebben. “Maar dat was niks. Het lukte me al niet eens om alle literatuur die ik wilde omzetten, te uploaden. En als er wel wat uitkwam, klonk het heel kil en synthetisch. Niet iets dat blijft hangen.”

Gesprek

Een meer verhalende vorm, alsof iemand tegen je zou praten en het echt uitlegt, zou veel meer impact hebben. “Zoals in een podcast.” Van Maldegem kwam uit bij NotebookLM, de AI-gestuurde notitie-assistent van Google die documenten, zoals PDF-bestanden, analyseert en samenvat. Ze selecteerde de belangrijkste pagina’s van het boek, deed de slides van de colleges en de begrippenlijst erbij en genereerde een eerste podcast in het Nederlands – die niet tegenviel. “Je kreeg echt een gesprek tussen twee mensen over de lesstof.”

Ze stapte ermee naar haar docent Michael Capalbo (verbonden aan de faculteit psychologie en neurowetenschappen) die haar initiatief toejuichte en haar aanmoedigde een verslag te maken van haar bevindingen dat kon meetellen als bonusopdracht voor het vak. Van Maldegem kwam erachter dat de podcasts pas echt goed werden als ze in het Engels worden gegenereerd. “In het Nederlands bleven ze vrij oppervlakkig en duurden ze meestal minder dan tien minuten. In het Engels kwamen er versies uit van tussen de 21 en 48 minuten, veel gedetailleerder ook. Op zich niet zo gek als je bedenkt dat AI-modellen worden getraind met Engelse data.”

Meerwaarde

Nu is het tijd voor een volgende stap, het breder toegankelijk maken van de mogelijkheid. Idee is om het - met de steun van docent Capalbo - voor te leggen aan Disability Suppport (dat studenten ondersteunt die kampen met een fysieke, psychische of zintuigelijke beperking of een chronische ziekte of aandoening). “Maar het is er nog niet van gekomen”, zegt Van Maldegem die met haar vinding bovenal andere studenten wil helpen.

De datawetenschapper in spe weet nog niet of ze ook zelf nog een tool (onafhankelijk van Google) wil ontwikkelen om podcasts te maken. “Zo bedreven ben ik nog niet. Er zijn er al zoveel en de ontwikkelingen gaan zo snel, ik weet niet wat nu mijn meerwaarde op dit vlak kan zijn.”

Foto: Observant/Illustratie:Shutterstock

Tags: podcasts, Notebook LM, Google. slechtziend, disability support, noortje van maldegem, tools, AI, datawetenschap,instagramNL

Voeg reactie toe

Klik hier voor onze privacyregels

Vanaf januari 2022 plaatst Observant alleen nog reacties van mensen wier naam bekend is bij de redactie.