De universiteitsraad stemde twee weken geleden unaniem tegen de bestuurlijke integratie zoals voorgesteld door het college van bestuur en de bestuurlijke top van het ziekenhuis. Nu ligt er een 2,5 pagina’s tellende verantwoording waarin de raad uitlegt hoe hij tot een ‘nee’ is gekomen. En waaruit ook blijkt dat dat oordeel niet bepaald uit de lucht kwam vallen. Deze verantwoording, zo valt immers te lezen, heeft veel overeenkomsten met een eerdere (25 juni 2025) brief van de raad als reactie op de toenmalige integratieplannen. Met de toen geuite bezwaren heeft het college dus niet veel gedaan, is de suggestie: de zorgen van toen zijn grotendeels ook de zorgen van nu.
Dubbele pet
Zo is er de dubbele pet van de hoogste ziekenhuisbestuurder, die twee bestuursfuncties krijgt: één in het overkoepelende vijfkoppige bestuurscollege (portefeuillehouder MUMC+) en één in het MUMC+-bestuur waarin het ziekenhuis samen met de FHML zitting heeft. “Dit creëert een fundamenteel rollenconflict en geeft de persoon in kwestie disproportioneel veel invloed op de hele organisatie.”
Daarnaast is er het risico op een ‘gezondheidsuniversiteit’ die de niet-medische faculteiten van de UM gaat domineren. Gevolgen: minder aandacht voor niet-medisch onderzoek, minder invloed van de andere faculteiten op strategische beleidskeuzes, “mogelijk minder investeringen”. “Het kan leiden tot een verandering van de cultuur en identiteit van de UM.” In de huidige UM-bestuursstructuur worden de belangen van zowel faculteiten als servicecentra beschermd, “ook al is de FHML een stuk groter dan de rest”.
Op MUMC+-niveau ziet de raad een soortgelijk gevaar: een mogelijke verstoring van de huidige redelijk gelijkwaardige relatie tussen ziekenhuis/bestuursvoorzitter en FHML/decaan. In het nadeel van de laatste.
Verder zorgt de voorgestelde integratie, zo staat in de brief, voor een grote afstand tussen het nieuw te vormen bestuur en de werkvloer. Dat terwijl direct contact noodzakelijk is om de visie van zowel faculteiten, servicecentra als studenten te horen als het gaat om de “strategieontwikkeling en besluitvorming”.
Samen
Ondanks alle kritiek op de huidige plannen vindt de U-raad het wel degelijk nuttig om de banden met het ziekenhuis verder aan te halen. Of het nu gaat om praktische zaken - denk aan toegang tot gebouwen, gebruik van fietsenstallingen, parkeergarages, de hoeveelheid bureaucratie - of om wetenschappelijke uitdagingen op het gebied van gezondheid in de brede zin. “Je moet strategische keuzes maken die op elkaar afgestemd zijn”, zegt de voorzitter van de U-raad, Teun Dekker, desgevraagd. “Stel dat de UM bijvoorbeeld met een bepaald type [peperdure] scanners wil werken en het ziekenhuis juist de voorkeur geeft aan een ander type, ik noem maar een fictief voorbeeld, dan is het verstandig als je uiteindelijk samen één lijn kiest.”
Het is belangrijk om “samen” naar alternatieve samenwerkingsvormen te kijken, staat in de brief. Samen met de raad, maar ook met belanghebbenden – denk bijvoorbeeld aan de instituutsdirecteuren van de FHML – en de universitaire gemeenschap. Velen van hen hebben nu “niet het gevoel dat ze adequaat zijn geïnformeerd of een waardevolle bijdrage hebben kunnen leveren”.
Risico's
En is een bestuurlijke integratie überhaupt wel nodig om de gestelde doelen te halen? Nee, zegt de U-raad, veel, zo niet alles “kan ook op andere manieren bereikt worden, met minder gevolgen voor de organisatie en met minder risico’s”. Daar is onvoldoende naar gekeken. De U-raad is dus allesbehalve gecharmeerd van de manier waarop het proces tot nu toe is verlopen. Dat moet daarom grondig geëvalueerd worden, klinkt het. “De situatie waarin we nu verzeild zijn geraakt, moet zich niet herhalen.”
Maar de raad wil zeker geen deuren dichtgooien, zegt Dekker: “Wat kunnen we ervan leren? Hoe zorgen we ervoor dat we na een pauze samen met het bestuur - dat wel gelooft in deze plannen en er veel tijd en energie in heeft gestoken, iets dat we waarderen - verder kunnen?”