Toen ik het schoolplein opliep, leek het weer even alsof ik zestien was: een fietstocht achter de rug, gesleep met een zware rugzak vol boeken en de stress voor de aankomende proefwerkweek. Het voelde vertrouwd, totdat mijn blik bleef hangen bij het bord aan de muur: “Telefoons verboden”. Pas later viel het kwartje. Dit was de reden dat er kaart- en bordspellen lagen uitgestald in de aula. Alsof het te moeilijk is om gewoon met elkaar een gesprek aan te knopen.
De vervreemding werd nog groter toen ik zag dat de deuren naar de toiletten waren weggehaald. Niet de wc-deuren zelf gelukkig, we zijn nog niet compleet ontspoord. “We merkten dat veel leerlingen daar stiekem zaten te roken en te vapen”, kreeg ik te horen toen ik vroeg naar het waarom.
Het was weer loopbaanavond op mijn oude middelbare school: zo’n avond waarop wij als oud-leerlingen terugkeren om door huidige leerlingen bestookt te worden met vragen over het kiezen van een studie, het studentenleven en alles wat daarbij komt kijken. Althans, dat is het idee. Leerlingen hadden vooraf vragen op papier moeten zetten. Anders kwam er “te weinig input”, dachten de mentoren. Ergens vond ik dit pijnlijker dan verwacht.
De eerste informatieronde stond op het punt te beginnen, totdat er vanuit de gang klonk: “Mevrouw, is dit de voorlichting van rechten?" Ik keek verontwaardigd op: “Jazeker, welkom! Neem lekker plaats en noem me alsjeblieft geen mevrouw meer. Zo oud ben ik nog niet hoor, ik ben pas een paar jaar van deze school af.” De stilte werd onderbroken door gelach. Gelukkig zat er toch nog ergens wat leven in de tent.
Ik zat met vijf leerlingen in het lokaal. Opvallend genoeg waren het geen examenkandidaten die binnenkort daadwerkelijk een studiekeuze moeten maken, maar juist vooral vierdeklassers. De reden? “Het was verplicht,” zei iemand schouderophalend.
Verder bleef het vooral stil, eindeloos stil. In een klaslokaal een vraag stellen bleek opeens iets heel spannends. Terwijl diezelfde leerlingen online vaak uitgesproken zijn, leek er tijdens de voorlichting nauwelijks iets los te komen. Zelfs wanneer ik hen aankeek of probeerde interactie te creëren, bleef het meestal bij een korte glimlach of een blik die snel weer richting het raam verdween. Ik kon het me nauwelijks voorstellen dat ik ooit op dezelfde school zat. Vooral door de nonchalante houding en zichtbare desinteresse. Misschien was ik gewoon een ander soort leerling.
Uiteindelijk was het leuk om oude klasgenoten terug te zien. De een is op wereldreis geweest, de ander heeft een nieuwe relatie, en weer een ander staat op het punt om af te studeren. Wat zijn we toch veel veranderd en gegroeid. Die avond kwam ik ook oude docenten tegen: mensen die enthousiast zwaaien als ze je zien en precies weten hoe je was in de klas. Alsof je ineens het bewijs bent dat het uiteindelijk allemaal ergens toe leidt.
En misschien is dat wel wat die avond zo typerend maakte: dat je terug bent op een plek die je volledig kent, maar die toch niet meer hetzelfde voelt. Alsof je eigen herinneringen meeschuiven met wie je inmiddels bent geworden. Nostalgie blijkt een selectief geheugen met goede belichting.
Britt van Cruchten, derdejaars rechtsgeleerdheid