Niels van der Plas, persvoorlichter van Ad Hoc Beheer denkt niet dat antikraak wonen ophoudt te bestaan. “We zullen ons moeten aanpassen, maar onze business stopt zeker niet. Nu beschermen we vooral tegen kraak, maar ook tegen andere leegstandsrisico’s zoals vandalisme, diefstal en verloedering. Daar zullen we ons meer op gaan richten en we horen van vastgoedeigenaren dat daar ook behoefte aan is. Een pand ziet er nu eenmaal beter uit als het gebruikt wordt.” Ook gaan gemeentes belangrijker worden voor leegstandbestrijdingsbedrijven. “Eigenaren moeten leegstand straks gaan melden op het stadshuis. Als er na een bepaalde tijd geen oplossing is gevonden, kan de stad voorstellen bewoners in het pand te plaatsen.”
Ondertussen gaan er stemmen op dat antikrakers betere rechten zouden moeten krijgen, hoewel men het er niet over eens is wat voor rechten. Zij worden gezien als gebruikers en niet als bewoners van een pand. Ze hebben geen huurcontract, maar een woonovereenkomst waardoor ze niet onder de normale huurbescherming vallen. Er is geen officiële opzegtermijn, maar de meeste leegstandbeheerders houden twee weken aan. “Je hebt meer plichten dan rechten”, zegt antikraker Laura Elbertsen. “Je mag geen huisdieren houden en geen feestjes geven. Als buurtbewoners over je klagen kun je eruit gezet worden. Ook moet je ervoor zorgen dat het huis en een eventuele tuin er goed uitzien. Er komt regelmatig iemand langs om te controleren. Dat gebeurt op onverwachtse momenten; één keer lag ik nog in bed, ik schrok me dood. Wanneer er iets niet goed is, moet je het binnen een paar dagen in orde maken, ook al heb je geen tijd.”
Veel UM-studenten zien dat niet zitten. “We krijgen nooit vragen over antikraak wonen”, zegt Marion Hendriks van het Kamerburo. “We raden het ook niet aan. Ik denk dat we dan op de duur problemen krijgen met de reguliere woningcoöperaties waar we mee samenwerken. Daarbij denk ik dat studenten die graag antikraak willen wonen hun eigen weg wel vinden.”
“Je moet er wel het type voor zijn”, vindt Ed van Hees, die sinds drie jaar antikraak woont. “Wanneer er iets stuk is, stuurt Ad Hoc wel iemand langs, maar ze vragen soms ook of je het zelf kunt doen. Of ze leggen door de telefoon uit hoe het moet. De mensen die antikraak wonen zijn daar meestal makkelijk in, net zoals ze het niet erg vinden om te verhuizen.” “Het ligt ook aan je situatie”, zegt Nienke Deutz. “Je moet een paar adresjes achter de hand hebben waar je naar toe kunt als je even niets hebt. Ik ken veel collega-antikrakers en dus veel ruimte hebben. Daar kan ik terecht als ik mijn huis uit moet. Maar als ik dat niet had, weet ik niet of ik dit zou willen.”
Ed van Hees (28), studeerde grafische vormgeving aan de kunstacademie, nu freelance vormgever. Woont in een rijtjeshuis in Caberg, betaalt 120 euro huur per maand exclusief gas, water en elektriciteit.
Hoe lang woon je al antikraak? “Zo’n drie jaar. Dit is mijn tweede pand, ik woon hier nu bijna een jaar. Ik ben vrijwillig uit mijn vorige huis vertrokken, omdat ik wilde samenwonen met mijn vriendin. Zij doet nu een master in Amsterdam dus heb ik het huis voor mezelf.”
Grootste voordeel van dit huis? Wijst naar de terrasdeur: “die deur. Daardoor valt er heel veel licht binnen. ’s Zomers gooi ik alles open en loop ik zo de tuin in. En het is echt heel groot, boven zijn nog vier slaapkamers.”
Grootste nadeel? “Het is té groot, haha, ik gebruik maar één slaapkamer. Nee, ik kan eigenlijk niet echt iets bedenken. Veel mensen worden onrustig van het idee dat ze op een onverwacht moment te horen krijgen dat ze moeten verhuizen, maar ik zit er niet mee.”
Blijf je nog lang antikraak wonen? “Ligt er aan wat ik hierna krijg aangeboden. Hoewel ik denk dat ik nog wel even in dit huis kan blijven; de plannen voor deze wijk zijn nog niet vastgesteld en ik heb gehoord dat het nog wel een paar jaar kan duren.”
Laura Elbertsen (28), doet een talenstudie in Brussel. Woont in een van de ‘witte huisjes’ in Mariaberg, betaalt 125 euro per maand exclusief gas, water en elektriciteit.
Hoe lang woon je al antikraak? “Acht jaar, waarvan zeven jaar in dit huis. Ik heb echt geluk gehad. De gemeente wil deze wijk slopen, maar ze willen de eigenaren die er nog zitten niet uitkopen. Nu wachten ze dus af tot mensen zelf weggaan of overlijden.”
Grootste voordeel van dit huis? “Het is een soort sprookjesboshuisje, heel cute. Er zijn allemaal kleine lieve kamertjes. Toen ik hier voor het eerst kwam, dacht ik: ‘Wat?! Is dit echt helemaal voor mij?’ Verder is het hier heel rustig en groen, maar ook dicht bij de stad.”
Grootste nadeel? “Het is heel slecht geïsoleerd. In de winter wordt het heel snel heel koud. Mijn energierekening is dan ook erg hoog.”
Blijf je nog lang antikraak wonen? “Ik zou hier nog wel een jaar of drie willen wonen. Dat is ook wel realistisch, denk ik. Mijn buren hebben net een nieuw tuinhek, dus die gaan voorlopig niet weg. En ik zit in het hoekje, als ze gaan slopen beginnen ze niet hier. Daarna wil ik trouwens wel gewoon gaan huren. Ik ben nu 28 en wil straks echt een eigen nestje.”
Nienke Deutz (23), studeert ‘autonoom’ aan de kunstacademie. Woont sinds deze week met een vriendin in een huis in Mariaberg, betaalt 95 euro per maand exclusief gas, water en elektriciteit.
Hoe lang woon je al antikraak? “Precies twee jaar. Dit is mijn derde pand. Ik ben net verhuisd. Ik woonde in een flat op het Koningsplein, maar die wordt gerenoveerd. Er moesten meer dan zeventig mensen uit, dus ik heb geluk dat ik gelijk kon doorschuiven. Mijn eerste antikraakhuis is inmiddels plat.”
Grootste voordeel van dit huis? “De tuin is heel groot. Dat had ik in mijn eerste huis ook, daar konden we in de zomer iedere avond een kampvuur maken. En het is prettig om alles voor jezelf te hebben.”
Grootste nadeel? “De gaskachel heeft kuren en het wordt niet in alle kamers warm. Daar moeten we nog een elektrisch kacheltje neerzetten. Ik ben ook benieuwd hoe het is om hier met z’n tweeën te wonen. Het is wel ruim, maar eerst hadden we allebei zo’n ruimte.”
Blijf je nog lang antikraak wonen? “Ik ben niet zo’n planner, ik zie het wel. Maar ik ben wel gewend geraakt aan de ruimte, het is ook handig als ik iets moet maken voor mijn studie. Ik zou niet meer in een studentenkamer willen.”
Cleo Freriks