De Common Room van het University College Maastricht (UCM) werd vorige week woensdag luidruchtig bezet met de leus: “UM is complicit in the genocide of Palestinians”. Niet lang daarvoor werden traptreden naar de ingang van het UCM beschreven met de tekst: “Will you decolonise the curriculum before they bomb a hospital?”
Alsof het leed van de Gazanen mij niet al genoeg onder de huid is komen te zitten, word ik ook nog eens geconfronteerd met student-activisten die een retoriek bezigen waar rechtse populisten van het type-Thierry Baudet nog een puntje aan kunnen zuigen (een treffend voorbeeld van het hoefijzermodel in de politieke filosofie, waarin uiterst links en uiterst rechts elkaar heel dicht naderen). Ik had het de bezetters vorige week graag willen uitleggen, maar ik denk dat ze het niet hadden begrepen of willen begrijpen. Ondersteunend personeel en docenten voelden zich niet echt veilig. En vergis ik me niet, dan zag ik ook studenten die zich geïntimideerd voelden.
Het grote UCM-ideaal van kritisch burgerschap – alsof dat de eerste missie zou moeten zijn van een academische opleiding – , daarvan zien de bezetters zich als de ultieme belichaming. De opleidingen dekoloniseren, diverser en inclusiever maken, daarin willen deze student-activisten en de studenten die zij inspireren maar al te graag een stem hebben, als ze die al niet opeisen. En ja, veel opleidingen doen er alles aan om die studenten ook daadwerkelijk die stem te geven.
Maar het niveau van die inbreng is in mijn ervaring doorgaans bedroevend laag. Een paar kreten hier, een paar afwijzingen van literatuur daar, meer is het niet. Begrijp me goed, de tijd is allang voorbij dat docenten zich niet hoeven te verantwoorden voor de inhoud van hun onderwijs, ook tegenover studenten. Maar in het ontwikkelen van onderwijs en in het herzien ervan, zijn docenten niet alleen de eerstverantwoordelijken, maar vooral ook de enig verantwoordelijken, in samenwerking met (hopelijk kritische) collega’s. Niet met studenten, en al helemaal niet als intimidatie als middel wordt ingezet.
Jan de Roder, universitair docent literatuur en kunst aan de faculteit cultuur- en maatschappijwetenschappen (FASoS)