Een steen door de ruit, rookwolken en schreeuwende demonstranten

Still uit video Miles Marchan (2021) van de Argentijn Sebastián Díaz Morales. Hij filmde verschillende demonstraties in Argentinië en maakte met die beelden een 'portret van een massa'.

Een steen door de ruit, rookwolken en schreeuwende demonstranten

Tentoonstelling PROTEST in voormalig Stercollege, nu pand van FASoS

09-09-2025 · Achtergrond

Een oudere man in een wit pak gooit een steen door een ruit van een verwaarloosde fabriek. Zijn vrouw die op hem wacht in de auto, glimlacht vergenoegd. Daarna volgen er meer mensen, vooral mannen, die met (ogenschijnlijk) veel plezier het glas laten versplinteren.

Het is Liverpool, 2010. Oud-werknemers van Europleasure International Ltd - ooit stakers en bezetters van deze voormalige textielfabriek - gooien op uitnodiging van de Spaanse kunstenaar Cristina Lucas de ramen in van het leegstaande pand, de plek waar ze in de jaren zeventig hun baan verloren. Het is een “herinnering aan het activisme tegen het kapitalisme”, zo valt te lezen in een van de 22 zalen op de tweede en derde verdieping van het voormalige Stercollege. Daar organiseert Viewmaster Projects vanaf komende zaterdag de tentoonstelling PROTEST.

Het voormalige Stercollege aan de Grote Gracht is eigendom van de Universiteit Maastricht. Op de begane grond en eerste verdieping huist de faculteit Arts and Social Sciences. De bovenste twee verdiepingen staan leeg en moeten nog gerenoveerd worden. Mooie locatie om een tentoonstelling te organiseren, moet curator Bart van den Boom gedacht hebben.

Oude klaslokalen

De video’s, vaak geprojecteerd over de volle breedte van de oude klaslokalen, zijn gemaakt door kunstenaars afkomstig uit de hele wereld. Zo komen de protesten in Hong Kong tegen China langs, de troubles in Ierland, Black Lives Matter in Amerika, pro-Palestina betogingen, maar ook de acties tegen de bruinkoolwinning in Duitsland. Rode draad: de strijd vóór rassen- en gendergelijkheid, vrijheid, mensenrechten, en tégen oorlogsgeweld, corruptie of klimaatverandering.  

Een van de zalen in het voormalige Stercollege  Foto: Ellen Oosterhof

Gesluierde vrouwen

De ene video, zoals de stenen gooiende oud-werknemers, is in scene gezet, een ander, waar volledig gesluierde vrouwen in Kaboel demonstreren tegen de Taliban, blijkt een filmopname van een Afghaanse regisseur ten tijde van de Amerikaanse bezetting. Van den Boom: “Bizar. Sinds de Verenigde Staten daar weg zijn is het voor vrouwen totaal onmogelijk om nog te demonstreren.” Weer een ander is een compilatie van nieuwsitems afkomstig van het internet, of een filmpje gemaakt met behulp van AI.

Geen tv of swipen op de telefoon

In de meeste zalen zijn de beelden heftig en het geluid indringend. “Wij willen laten zien hoe kunst in staat is deze gebeurtenissen invoelbaar te maken. Het is heel anders dan thuis voor de tv of wanneer je op je telefoon gaat swipen.” Dat is te merken als Van den Boom, die eerder met Viewmaster Projects onder andere de tentoonstelling No access over immigratie in het NAVO-hoofdkwartier in de Cannerberg organiseerde (door de NRC uitgeroepen tot de beste vijf van 2022), Observant aanraadt om de derde verdieping alleen te bezoeken. Schreeuwende hooligans en andere demonstranten zorgen voor een unheimisch gevoel in de (op het scherm na) lege zalen. De uitgang is niet heel makkelijk te vinden, maar wie het groene licht op de gangen volgt, komt uiteindelijk weer op de Grote Gracht terecht. Even bijkomen.

Stercollege eigendom UM

Het gebouw van het voormalig Stercollege is eigendom van de Universiteit Maastricht. Op de begane grond en de eerste verdieping huist de faculteit Arts and Social Sciences. De bovenste twee verdiepingen moeten nog gerenoveerd worden en staan leeg. Een uitzondering, aldus een medewerker van de facilitaire dienst. De UM kent weinig leegstand.

Tentoonstelling PROTEST van 13 september tot en met 16 november 2025, do – zo /  12.00 - 16.30. Grote Gracht 76, Maastricht. Ticket: 9 euro/studenten 5 euro.

Auteur: Riki Janssen

Still uit Miles Marchan

Foto: Ellen Oosterhof

Tags: tentoonstelling,protest,stercollege,viewmaster projects, demonstraties,fasos

Voeg reactie toe

Klik hier voor onze privacyregels

Vanaf januari 2022 plaatst Observant alleen nog reacties van mensen wier naam bekend is bij de redactie.