“Mag ik even klagen? Ik heb weer iemand voor de zwarte lijst.” Een collega staat bij de deur, zwaar geërgerd. Wat is dat toch dat geïnterviewden op de stoel van de journalist gaan zitten als ze hun artikel, nog voor publicatie, onder ogen krijgen? Schrikken ze zo erg van alles dat ze hebben gezegd, bang hun baan te verliezen? Hadden ze het liever zelf willen schrijven?
Een stuk toezenden voor publicatie, zodat de geïnterviewde kan checken of er geen feitelijke onjuistheden in staan (naam verkeerd gespeld bijvoorbeeld, gebeurt weleens, niet handig), doen we regelmatig. Soms mis je tijdens een gesprek iets belangrijks of begrijp je iemand verkeerd. Dan is het alleen maar goed dat het wordt gecorrigeerd voordat het naar de drukker gaat. Het is overigens géén verplichting. Net als veel landelijke kranten stellen ook wij dat inzage niet standaard wordt aangeboden. Zie het als een geste, netjes als je iemand zeer persoonlijk interviewt of als het een gevoelig onderwerp betreft.
Negen van de tien keer gaat het goed en komt er een kleine opmerking terug. Prima. Maar er zijn gevallen waarbij je het gevoel hebt dat je professionaliteit in twijfel wordt getrokken. Alsof je gekke Jetje of Henkie bent die maar wat opkrabbelt. Je opent Outlook, leest: ‘Leuk verhaal, ik heb een paar aanpassingen’, opent de bijlage en schrikt je kapot. Meer trackchanges dan wat anders. Heb je alle jargon eruit gesloopt (veel mensen spreken beleidstaal, van ‘zaken uitrollen’ tot ‘visie in de gemeenschap brengen’), stopt de geïnterviewde die er weer in. Ook opvallend: hoe hoger de mensen in de boom zitten, hoe minder ze vaak opmerken. Rianne Letschert en Jan Smits, beiden geïnterviewd vanwege hun afscheid, corrigeerden (bijna) niets. Zijn zij inmiddels gepokt en gemazeld en speelt angst geen rol meer?
We hadden tot een paar jaar geleden een collega die er op zijn manier korte metten mee maakte: ‘Bedankt voor je mail, ik kijk ernaar, de groeten’, schreef hij, om vervolgens vaak helemaal niets aan te passen. Dat is niet de werkwijze van de huidige redactie.
Wat de meeste mensen niet weten, is dat ze op de ‘zwarte lijst’ (of de donkergrijze als we compassie hebben) belanden, een lijst met namen die alleen in onze hoofden bestaat. En jawel, er is er weer eentje toegevoegd.
De hoofdredacteur geeft een kijkje achter de schermen op de redactie