Het komt misschien een beetje als mosterd na de maaltijd, maar het bezoek van Cohen, Us Job, El Salvador, aan de afgeladen collegezaal van de faculteit Economie (pardon, FdEWB, sorry, FEBA, wacht, SBE) gaf me het idee dat de klassieke tegenstelling tussen links en rechts niet echt belangrijk meer was. Het gaat nu tussen het gedeelte van de samenleving met de blik op de horizon en het andere gedeelte dat weemoedig achterom kijkt.
Balkenende en Wilders lijken in dat opzicht wel op elkaar: beiden willen volgens mij terug naar een fictionele jaren ’50 die slechts in hun hoofd bestaat. Normen, waarden, goed fatsoen, en lekker cultureel homogeen. De boter in een papiertje halen bij de kruidenier, de achterdeur niet op slot, moeder die thuisblijft en vader die op zondag het vlees snijdt. Een duidelijke ‘Mens- en maatschappijvisie’, aldus die engerd van de SGP. Gemakshalve wordt vergeten dat kleine Jan-Peter geen katholieke vriendjes mocht hebben.
Toen ik dit weekend op de 127ste editie van de Varsity stond, een roeiwedstrijd doordrenkt van traditie en nostalgie (ook van bier en modder overigens), kon ik er ook wel begrip voor opbrengen. Heimwee naar een tijd die je niet hebt meegemaakt. Natuurlijk was vroeger alles beter. Er was hoffelijkheid, gevoel voor decorum, zo blijkt uit de verhalen en vergeelde foto’s. Persoonlijk romantiseren we ons verleden ook: de onvergetelijke avonturen worden gretig opgelepeld, de rest is vervaagd.
Het zou die donderdag niet over politiek moeten gaan, maar gespreksleider wethouder Costongs zit in het midden van de tafel te glunderen. Toch denk ik dat de aanwezige studenten zich niet zozeer herkennen in de ideeën van Us Job, maar verdomd blij zijn dat er een kandidaat-premier is die wél begrijpt dat we in de 21ste eeuw zijn aanbeland, en dat ook aan zijn achterban wil uitleggen, inclusief imams en havenarbeiders. Als je Cohen hoort praten dan lijkt het alsof hij de boel eerder bij elkaar probeert te houden door een aantal goed geplaatste oorvijgen dan een paar kopjes thee. Zijn stekelige reacties op kritiek, gebrek aan gevoel voor humor en het programma van zijn partij nemen we voor lief.
“Altijd zoo geweescht” is alleen op de kroeg een steekhoudend argument. Ik ga niet op Job Cohen stemmen, maar als er iemand minister-president moet worden, dan in godsnaam hij maar.