“Ik? Met een geweer? Nee, ik ben hier nuttiger”

“Ik? Met een geweer? Nee, ik ben hier nuttiger”

"Hoe meer Poetin ons dwingt dat we ons bij hem aansluiten, hoe verder hij ons wegduwt”

16-03-2022 · Interview

Het is drie weken geleden dat Rusland buurland Oekraïne binnenviel. Een einde aan de oorlog is nog lang niet in zicht. Hoe gaat het met Oekraïense studenten die aan de Universiteit Maastricht studeren?

In traditionele, Oekraïense kleding speelt Vitalii Kyzym (18), eerstejaars Maastricht Science Program, sinds een aantal weken regelmatig gitaar op Plein 1992 om geld in te zamelen voor de gewapende troepen in Oekraïne. Dat kan cash, maar ook via de QR-code op de poster op het wasrek naast hem. Verder gaat hij naar “elk protest” en praat hij met iedereen die het maar met hem over de Russische invasie in Oekraïne wil hebben. In het Oekraïens, Russisch of Engels. “Het is het minste wat ik kan doen.” Nou ja, zelf afreizen om mee te vechten is nog een optie, maar dat heeft hij niet overwogen. “Ik? Met een geweer? Nee, ik ben hier nuttiger.”

De afgelopen vier jaar woonde Kyzym met zijn ouders en broer in Belarus, daarvoor in Kiev. Zijn familie is daar ‘veilig’, zegt hij. “Relatief veilig, want Belarus is een politiestaat. Op elke hoek van de straat staat iemand van de KGB, de Belarussische geheime dienst. Voor het minste of geringste word je opgepakt. Het is er praktisch dezelfde situatie als in Rusland, alleen is dat in het Westen minder bekend.”

Koelkast

Zijn opa en oma wonen nog in Kiev. Ze hebben voor drie maanden eten in huis en proberen zo veel mogelijk binnen te blijven. Kyzym maakt zich grote zorgen. “De Russen bombarderen ook burgerdoelwitten.” Zijn oma is niet bang. “De hele dag klinken sirenes en explosies, maar ze is ervan overtuigd dat de Oekraïense gewapende troepen de stad kunnen verdedigen.” Kyzym belt regelmatig met haar. In die gesprekken gaat het relatief weinig over zijn grootouders zelf. “Ze is nog gewoon een typische oma. Ze wil bijvoorbeeld weten of er genoeg eten in mijn koelkast ligt.”

Veel Russen, vooral diegenen die daar niet meer wonen, spreken zich uit tegen de oorlog. Dit is Poetins oorlog, niet die van de Russen, klinkt het veelvuldig in de media. Toch is Kyzym het niet met die uitspraak eens. “Poetin heeft veel steun in Rusland. Ik ken mensen die erachter staan. De propagandamachine doet goed zijn werk. De feiten worden heel erg verdraaid door de Russische overheid.”
Kyzym lijkt goed op de hoogte van zijn vaderlandse geschiedenis en noemt een aantal historische personen zoals Ivan Mazepa (Kozakkenleider uit de 17e eeuw) en Stepan Bandera (leider van de nationalistische Oekraïense beweging rondom de Tweede Wereldoorlog). “Elke Oekraïner uit de geschiedenis die voor onafhankelijkheid streed, is automatisch een nazi in de ogen van het Russische regime. Ze kunnen niet accepteren dat Oekraïners een beter leven willen dan in de Sovjettijd. Hoe meer Poetin ons dwingt zich bij hem aan te sluiten, hoe verder hij ons wegduwt.”

Blik ingemaakte tomaten

Kyzym is een Russischsprekende Oekraïner. “Poetin richt zich vaak tot ‘ons’, omdat we volgens hem onderdrukt worden, maar ik zit helemaal niet op zijn hulp te wachten. Hij kan het land misschien wel inpikken, maar hij zal het volk nooit meekrijgen in zijn Sovjetmentaliteit.” Het verzet is zo groot. Zelfs oude omaatjes doen mee. “Ze gaan op de Russische soldaten af en zeggen dat ze zonnebloempitten in hun zakken moeten stoppen. Dan is hun lichaam nog nuttig als voedingsbodem als ze doodgaan. Ook is er een Oekraïense oma die een drone heeft neergehaald met een blik ingemaakte tomaten.”

De oplossing voor dit conflict? Het Westen moet hard ingrijpen, vindt Kyzym. “Als ze democratie, mensenrechten en een vrij leven écht belangrijk vinden, dan moeten ze de zwaarste sancties ooit invoeren. Want voor de huidige sancties is Poetin helemaal niet bang, hij speelt dit ‘spelletje’ al sinds 2014.” Het doet Kyzym pijn dat sommige landen hun eigen economie belangrijker vinden dan het leed van de Oekraïners. “Er gaan elke dag mensen dood.”

 

Lees hier het interview met landgenoot Volodymyr Lotushko, masterstudent Governance and Leadership in European Public Health. En hier het interview met de Oekraïnse masterstudent Intellectual Property Law and Knowledge Management Mykola Antoniuk.

Auteur: Yuri Meesen

Foto: Joey Roberts

Categoriëen: nieuws_boven, Mensen
Tags: Oekraïne,Putin,oorlog,Rusland,Belarus,portretoekraine

Voeg reactie toe

Klik hier voor onze privacyregels

Vanaf januari 2022 plaatst Observant alleen nog reacties van mensen wier naam bekend is bij de redactie.